Özel gereksinimli bireylerde spora katılım motivasyonunun incelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Beden Eğitimi ve Spor Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ÖZLEM YILMAZ

Danışman: Murat Eliöz

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada 18 yaş üstü spor yapan özel gereksinimli bireylerin spora katılım motivasyonlarının incelenmesi ve motivasyonu etkileyen durumların belirlenmesini amaçlamıştır. Araştırmaya Karadeniz bölgesinde yaşayan görme (28 erkek), işitme (28 erkek), fiziksel özel gereksinim (26 erkek) ve diğer (27 erkek) grubu olmak üzere toplamda 109 gönüllü katılmıştır. Katılımcılara araştırmacı tarafından hazırlanan demografik sorular anketi uygulanmıştır. Motivasyonlarını ölçmek için "Engelli Bireylerde Spora Katılım Motivasyon Ölçeği (ESKMÖ)" uygulanmıştır. Toplanan veriler SPSS 22 paket programında analiz edilmiştir. Normallik testleri için Kolmogorov-Smirnov testi, veriler normal dağılım gösterdiği için İndependet t testi ve Tek-Yönlü Varyans Analizi (ANOVA) kullanılmıştır. Homojenliği sağlamayan veriler Games-Howell testi ile Post-Hoc Çoklu Karşılaştırma testi yapılarak değerlendirilmiştir. Çalışmada elde edilen bulgulara göre, yaşa göre motivasyonda değerinde anlamlılık elde edilmiştir(p 0,05). Özel gereksinim türü ve ekipman türüne göre değerlendirildiğinde içsel motivasyonda anlamlılık bulunamazken (p>0,05), dışsal motivasyon ve motivasyonsuzluk alt boyutlarında (p<0,05) değerinde anlamlılık saptanmıştır. Son olarak spor yaşına göre değerlendirdiğimizde motivasyonsuzluk alt boyutunda anlamlı farklılık tespit edilmiştir (p<0,05). Sonuç olarak spor yapma alışkanlığının özel gereksinimli bireylerin spora katılım motivasyonlarını olumlu yönde etkilediğini söyleyebiliriz. Bu sonuçlar özel gereksinimli bireylerin motivasyonlarını arttırmak için sporun bir araç olarak kullanılabileceğini göstermektedir.