1818 (H.972-973/M.1564-1566) No.lu Trabzon Şeriye Sicilinin transkripsiyonu ve değerlendirmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Tarih Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ŞEYDA SÜMEYYE HACIHASANOĞLU

Danışman: Rıza Karagöz

Özet:

Transkripsiyon ve değerlendirmesini yaptığımız 1818 numaralı sicil Kanuni Dönemine ait olup 1564-1566 yılları Trabzon'unana ışık tutmaktadır. Sosyal ve iktisadi konularda zengin olan defter, şehrin kozmopolit yapısı sayesinde Osmanlı toplumunda zımmilerin durumunu anlamlandıra bileceğimiz içeriği de sahiptir. Bu çalışma ile adeta günümüzden kaleme alındığı döneme farklı cephelerden açılan pencere mahiyetindeki şer'iyye sicillerinden bir tanesinin daha araştırmacıların hizmetine kazandırılması amaçlanmıştır. Çalışmamız üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde defterin aylara göre hüküm yoğunluğu, hükülerin konularına göre gruplandırılması, Trabzon'un defterde adı geçen kaza, nahiye, köy ve mahalleleri derlenmitir. İkinci ve üçüncü bölümde sırasıyla sosyal ve iktisadi hayat kayıtların sunduğu bilgi ölçüsünde değerlendirilmiş, defterde ham halde bulunan bilgi işlenilmeye çalışılmıştır. Ayrıca transkripsiyon metnine geçmedn önce hüküm özetleri tablo üzerinde gösterilerek; sicilde dağınık halde bulunan konulara kolay erişilebilmesi sağlanmıştır.