Çorum ili iklim özelliklerinin farklı iklimsel modellemeler ile araştırılması


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Coğrafya Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MUSTAFA BAYGÜL

Danışman: Muhammet Bahadır

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada Karadeniz Bölgesi'nin Orta Karadeniz Bölümü'nde yer alan Çorum ilinin iklim özellikleri ve farklı iklim modellemelerine göre hangi iklim gurubunda yer aldığı incelenmiştir. Çalışma alanı Çorum il sınırlarıdır. İklim çalışmalarında günümüzde de karşılaşılan en önemli zorluklardan birini yeterince istasyon verisine sahip olmama durumu oluşturmaktadır. Meteoroloji istasyonlarının birçoğu, şehirlerin içerisinde kalmış, denize kıyısı olan merkezlerde hemen kıyının gerisine kurulmuşlardır. Oysa yüksekliğin arttığı iç kesimlerde ve dağlık alanlarda yeterince meteoroloji istasyonunun olmaması büyük bir eksiklik olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu nedenlere bağlı olarak gelişen bilgisayar sistemleri ve coğrafi bilgi sistemleri yardımı ile enterpolasyon teknikleri kullanılarak araziye uygun değer ataması yapılmaktadır. Böylece geçmişte sadece hatlar boyunca alınabilen örnek noktalar, yeni tekniklerle piksel bazında belirlenmektedir. Araştırma sahası iklim özelliği olarak, kıyı yakını yörelerin "Nemli ılıman-denizel iklim tipi" ile İç Anadolu'nun "Yarı kurak-karasal iklim tipi" arasında Karadeniz etkili "kış soğuklarının etkili olduğu kıyı ardı yörelerin geçiş iklimi" özelliğine sahiptir. Ayrıca araştırma sahasına Köppen-Geiger, De Martonne-Gottmann, Thornthwaite, Erinç ve Aydeniz gibi farklı iklimsel modellemeler uygulanarak elde edilen veriler doğrultusunda çalışma sahasının hangi iklim gruplarında yer aldığı ayrı ayrı belirlenmiştir. Ayrıca bu çalışmada SpearmanRho, Mann Kendall ve Sen'in T Testi trend analiz metotlarından yararlanılmıştır. Çalışma alanında CBS'nin yanı sıra meteorolojik veriler kullanılarak ArcGİS9.3 programında Geostatistical Analyst kısmının Geostatistical Wizard bölümündeki Radial Basis Function (Yarıçapsal Tabanlı Fonksiyon)yöntemi kullanılarak haritalar hazırlanmıştır ve çalışma bir bütün olarak ele alınmıştır. Anahtar Kelimeler: Çorum, İklim, Coğrafi Bilgi Sistemleri, İklim Modellemeleri, Radial Basis Function, Trend Analizi.