Ebelerde merhamet yorgunluğu ve etkileyen faktörlerin belirlenmesi
Tez Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Gülhane Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Ebelik, Türkiye
Tez Danışmanı: Doç. Dr. Nazan Karahan
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Özet:
Amaç: Ebelik mesleği şefkat ve kadınlarla oldukça yakından kurulan duygusal bir ilişki gerektirir. Ancak ebelerin merhamet yorgunluğu yaşaması, bu ilişkiyi bozabilecek bir faktördür. Bu araştırma ebelerde merhamet yorgunluğu düzeyi ve bunu etkileyen faktörleri belirlemek amacıyla yapılmıştır. Gereç ve Yöntem: Tanımlayıcı ve kesitsel tipte yapılan bu araştırma Nisan 2023-Eylül 2023 tarihleri arasında gerçekleştirilmiştir. Araştırmada evrenden örneklem seçimine gidilmeyip, bir kamu hastanesinde çalışan tüm ebelere ulaşmak hedeflenmiştir. Fakat araştırma çalışmaya katılmayı kabul eden ve verilerin toplandığı tarihlerde izinli/raporlu olmayan 126 ebe ile yapılmıştır. Veriler, araştırmacı tarafından literatür doğrultusunda hazırlanan Kişisel Bilgi Formu ve Merhamet Yorgunluğu Kısa Ölçeği (MY-KÖ) kullanılarak anket yöntemiyle toplanmıştır. Elde edilen verilerin dağılımları aritmetik ortalama, standart sapma ve yüzdelik kullanılarak verilmiş, merhamet yorgunluğunu etkileyen faktörlerin belirlenmesinde bağımsız gruplar arası t testi, varyans analizi, pearson korelasyon analizi ve adımsal regresyon analizi kullanılmıştır. Bulgular: Araştırmada ebelerin yaş ortalaması 37,4±9,77, çalışma yılı ortalaması ise 15,5±10,68 olarak bulunmuştur. Araştırmada MY-KÖ toplam puanının ortalama 55,96±21,62 olduğu ve ebelerin orta düzeyde merhamet yorgunluğu yaşadığı belirlenmiştir. Adımsal regresyon analizi sonuçlarımıza göre ebelerde merhamet yorgunluğunu artıran değişkenler; psikiyatrik tanı varlığı, son bir yıl içinde partner şiddeti/aile içi şiddete maruz kalma, çalıştığı birimde personel eksikliği olduğunu düşünme, meslek memnuniyetinin düşük olması, çocuğunun ebelik mesleğini tercih etmesini istememe, iş yerinde denetim eksikliği olduğunu ve işiyle ilgili kararlarda fikrinin alınmadığını düşünme olarak belirlenmiştir (p<0,05).
Sonuç: Bu sonuçlar ebelerde merhamet yorgunluğu düzeyinin, mesleğinden memnuniyet ve çalışma ortamına ilişkin faktörlerden etkilendiğini göstermektedir. Bulgularımız ışığında ebelerin çalışma koşullarını, mesleki yetkinlik ve bağlılıklarını artırmaya yönelik düzenlemelerin yapılması önerilmektedir.