ÉDOUARD LALO RE MİNÖR VİYOLONSEL KONÇERTOSUNUN TEKNİK ANALİZİ VE ÇALIŞMA ÖNERİLERİ


Öğr. Gör. Dr. Devrim Öztürk

Tez Türü: Sanatta Yeterlik

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Müzik Anasanat Dalı, Türkiye

Tez Danışmanı: Prof. Fatih Akbulut

Tezin Onay Tarihi: 2026

Tezin Dili: Türkçe

Özet:

Romantik dönemin İsponyol asıllı Fransız bestecisi Édouard Lalo’nun (1823-1892) viyolonsel repertuvarına kazandırdığı re minör viyolonsel konçertosu günümüzde konser salonlarında sıklıkla seslendirilen, ileri düzey olarak nitelendirilen başat eserlerden biri olarak kabul edilmektedir. Bu araştırmada, konçertodaki viyolonsel çalma tekniklerinin incelenmesi ve belirlenen zorluklara yönelik çalışma önerileri getirilmesi amacıyla, nitel araştırma yöntemlerinden içerik analizi ve betimsel analiz modelleri kullanılmıştır. İnceleme sonucunda konçertoda kullanılan çalma tekniklerinin ölçü bazında frekans ve yüzdeleri: legato f500 - %73,85, pozisyon değiştirme f473 - %69,86, detaşe f388 - %57,31, ajilite f232 - %34,26, yay herketlerinde ritmik kesinlik f127 - %18,75 olarak belirlenmiştir. Konçertonun teknik içeriğine yönelik bu saptama, teknik zorlukların incelenmesi için bir çerçeve oluşturmuştur. Literatür ve bulgular çerçevesinde belirlenen teknik zorlukların İspanyol dans ve müzikleriyle ilişkili olduğu görülmüştür. Konçertoda geçen teknik zorluklara ilişkin 42 adet pozisyon değiştirme, 14 adet ajilite, 16 adet yay herketlerinde ritmik kesinlik olmak üzere toplam 72 adet alıştırma yazılmış ve bu alıştırmaların nasıl çalışılacağı açıklanmıştır. Alıştırmalar, konçertodaki zorlayıcı müzikal pasajlardan ritmik ve melodik varyasyonlar türetilmesine dayanmaktadır. Ayrıca bu alıştırmalar, ele alınan tekniği aşamalı bir şekilde çalıştırmaktadır. Çalışma önerileri, araştırmacının perspektifinden, literatür ve araştırma bulguları doğrultusunda oluşturulmuştur. Lalo’nun besteciliği ve müzikal anlayışına da yer verilen bu araştırmanın, konçertoyu icra etmek isteyen öğrenci ve çellistlere, alanda çalışmalar yapacak araştırmacılara kaynak oluşturması amaçlanmıştır.

 Anahtar Sözcükler: Édouard Lalo, Viyolonsel, Viyolonsel teknikleri, Teknik analiz, Çalışma önerileri