Akademik Veri Yönetim Sistemi
6. Uluslararası Sağlık Bilimleri ve Yaşam Kongresi, Burdur, Türkiye, 2 - 05 Mart 2023, ss.817-823, (Tam Metin Bildiri)
Proptozis bulbi, kafaya gelen küt ve ani sekonder travmaya bağlı olarak göz küresinin göz kapaklarının önüne yer değiştirmesidir. Bu durum göz küresinin kendiliğinden yerine konumlanmasını engellemektedir. Tek taraflı olduğu gibi bilateral de meydana gelebilmektedir. Proptozis, oküler acil bir durumdur ve hemen medikal ve cerrahi tedavi gerektirmektedir. Travmatik proptozis tüm kedi ve köpek ırklarında görülebilmektedir. Kedi ve köpeklerde proptozis bulbinin en yaygın nedeni kendilerinden daha büyük bir hayvanla kavga etmeleri, trafik kazası ya da özellikle brakiyosefalik ırklarda minimal travmalardan kaynaklanmaktadır. Ekstraoküler kasların almış olduğu hasar göre proptozisin derecesi belirlenebilmektedir. Genellikle medial rektus kası ilk olarak kopmaktadır. Skleral ruptur, intraoküler hemoraji, birden fazla ekstraoküler kas rupturu, optik sinir hasarı veya kopması, orbita içerisinde meydana gelen hematom ve ödem proptozise eşlik eden diğer bulgular arasındadır. Ekstraoküler kaslar ve göz küresinin canlılığına göre tedavi seçenekleri değişmektedir. Bu seçenekler arasında tarsorafi/blefarorafi ile birlikte göz küresinin orbitaya yerleştirilmesi, enükleasyon veya eviserasyon bulunmaktadır. Göz küresinin orbitaya yerleştirilmesi işlemi genel anestezi altında yapılmalı ve göz nemli tutulmalıdır. İşlem sırasında göz küresine fazla basınç uygulamasından kaçınmak için lateral kantotomi tercih edilmelidir. Prognoz pupillanın boyutu ve refleksi, süre, göz küresini ve orbitayı içerden diğer hasarlar, ırk ve diğer sistemik travmalara göre değişiklik göstermektedir. Görüş kaybı olduğu durumlarda erken ve doğru müdahale ile göz küresi kozmetik amaçlı olarak kurtarılabilmektedir. Proptozisin uzun dönem sekelleri arasında körlük, strabismus, hafif derecede egzoftalmus, lagoftalmus, korneal duyu kaybı, keratokonjunktivitis sikka, keratit, glokom ve fitizis bulbi bulunmaktadır.