Yapay Zekâ ve Bilimsel Etik
Sağlıkta Yapay Zekâ Uygulamaları, Prof.Dr. Abdurrahman Aksoy,Prof.Dr. Cangül Keskin, Editör, Turkiye Klinikleri, Ankara, ss.22-29, 2026
- Yayın Türü: Kitapta Bölüm / Araştırma Kitabı
- Basım Tarihi: 2026
- Yayınevi: Turkiye Klinikleri
- Basıldığı Şehir: Ankara
- Sayfa Sayıları: ss.22-29
- Editörler: Prof.Dr. Abdurrahman Aksoy,Prof.Dr. Cangül Keskin, Editör
- Ondokuz Mayıs Üniversitesi Adresli: Evet
Özet
Yapay zekâ (YZ) teknolojileri, bilimsel araştırma ve yayın süreçlerinde yalnızca teknik bir kolaylık sağlayan araçlar olmaktan çıkmış; bilgi üretiminde merkezi birer teknolojik bileşen haline gelmiştir. Literatür taramasından veri analizine, hipotez geliştirmeden akademik yazıma kadar geniş bir kullanım alanına sahip olan YZ sistemleri, bilimsel verimliliği artırma potansiyeli taşımaktadır. Ancak bu dönüşüm, beraberinde algoritmik önyargı, epistemik güvenilirlik sorunları, halüsinasyon riski, şeffaflık eksikliği, yazarlık ve sorumluluk karmaşası ile veri mahremiyeti ihlalleri gibi çok katmanlı etik riskleri de gündeme getirmektedir. Uluslararası editör birlikleri ve araştırma bütünlüğü kuruluşları ile ulusal düzenleyici kurumların yayımladığı rehberler, YZ kullanımının yasaklanmasından ziyade sorumlu, şeffaf ve denetlenebilir kullanımını teşvik eden bir yaklaşımı benimsemektedir. Bu çerçevede temel ilke, YZ’nin insan muhakemesinin yerini alan değil, onu destekleyen bir araç olarak konumlandırılmasıdır. Bilimsel verilerin doğruluğu ve özgünlüğü üzerindeki devredilemez sorumluluk insana aittir. Bu bölüm, YZ teknolojilerinin bilimsel araştırma ve yayın süreçlerindeki rolünü etik, metodolojik ve normatif boyutlarıyla bütüncül bir çerçevede değerlendirmeyi ve sorumlu kullanımına yönelik öneriler sunmayı amaçlamaktadır.