Trombositten zengin fibrinin rat özefagoplasti modelinde yara iyileşmesi ve faringokutanöz fistül gelişimine etkisi

Türk Kulak Burun Boğaz ve Baş Boyun Cerrahisi Vakfı, İlkbahar Toplantısı, Antalya, Turkey, 16 - 19 April 2026, pp.1-200, (Summary Text)

Amaç: Total larenjektomi sonrası görülen faringokutanöz fistül (FKF), yara iyileşmesini olumsuz etkileyen önemli bir

komplikasyondur ve genellikle postoperatif 5–10. günlerde ortaya çıkar. Bu çalışmanın amacı, rat özefagoplasti modelinde

TZF’nin yara iyileşmesi ve FKF gelişimi üzerindeki etkilerini histopatolojik ve biyokimyasal olarak değerlendirmektir.

Gereç-Yöntem: Çalışmada ağırlıkları 250–300 g arasında değişen 18 adet erişkin erkek Wistar Albino cinsi rat kullanıldı.

Ratlar randomize edilerek trombositten zengin fibrin (TZF) uygulanan deney grubu (n=9) ve kontrol grubu (n=9) olmak

üzere iki gruba ayrıldı. TZF hazırlanması amacıyla ek olarak iki rat kan donörü olarak kullanıldı. Tüm ratlarda özefagoplasti

modeli oluşturuldu. Deney grubunda özefagoplasti hattı üzerine 1×1 cm boyutlarında TZF membranı yerleştirilirken,

kontrol grubunda anastomoz hattına herhangi bir ek uygulama yapılmadı. Postoperatif dönemde ratlar bireysel

kafeslerde enteral beslenme ile takip edildi. Postoperatif yedinci günde ratlara etik standartlara uygun olarak ötenazi

uygulandı. Özefagoplasti bölgesinden elde edilen doku örneklerinin bir kısmı histopatolojik inceleme için ayrılırken,

bir kısmı da doku hidroksiprolin düzeylerinin ölçümü amacıyla kullanıldı. Histopatolojik değerlendirme Modifiye

Ehrlich–Hunt skorlama sistemi temel alınarak gerçekleştirildi. Özefagoplasti bölgesinden elde edilen doku ve ratlardan

alınan serum örneklerinde hidroksiprolin düzeyleri Enzim Bağlantılı İmmünosorbent Test (ELISA) yöntemi ile ölçüldü.

Bulgular: Histopatolojik incelemede fibroblast proliferasyonu, kollajen oluşumu, damar proliferasyonu,

inflamatuar hücre infiltrasyonu ve granülasyon dokusu açısından deney grubunda kontrol grubuna kıyasla

anlamlı artışlar saptandı (p<=0,049). Nötrofil yoğunluğu deney grubunda belirgin olarak izlenirken, kontrol

grubunda saptanmadı (p=0,009). Biyokimyasal değerlendirmede doku ve serum hidroksiprolin düzeyleri deney

grubunda daha yüksek olmakla birlikte istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmadı. Makroskopik değerlendirmede

deney grubunda fistül gelişme oranı daha düşük bulundu; ancak bu fark istatistiksel anlamlı değildi.

Sonuç: TZF uygulaması, rat özefagoplasti modelinde yara iyileşmesini histopatolojik açıdan anlamlı düzeyde

desteklemiştir. Kollajen oluşumu, fibroblast proliferasyonu, damar proliferasyonu ve granülasyon dokusu gelişimi deney

grubunda belirgin olarak artmıştır. Bu bulgular, TZF’nin yara iyileşmesini destekleyen, güvenli ve klinik uygulamalarda

kullanılabilecek biyolojik bir ajan olabileceğini düşündürmektedir.