KARADENİZ 13th INTERNATIONAL CONFERENCE ON SOCIAL SCIENCES, Sankt-Peterburg, Rusya, 21 - 24 Temmuz 2023, ss.96-110, (Tam Metin Bildiri)
ÖZET
Obsesif Kompulsif Bozukluk (OKB), süreklilik gösteren, istenmeyen ve kabul edilmeyen
obsesyonlar ve bu obsesyonların yarattığı kaygıyı azaltmak için tekrarlanan ve ritüeller şeklinde
görülen kompulsiyonlarla tanımlanan bir bozukluktur. DSM-5’te obsesyon zorlayıcı ve
istenmeyen olarak deneyimlenen tekrarlayan ve ısrarlı düşünceler, imgeler veya dürtüler,
kompulsiyonlar ise kişinin bir saplantı karşısında yapmak zorunda hissettiği, tekrarlayan
davranışlar veya zihinsel eylemler olarak tanımlanmıştır. Kabul ve kararlılık terapisi (ACT),
obsesif kompulsif bozukluğun tedavisinde kullanılan modern bir bilişsel davranış terapisidir.
OKB tedavisinde ACT, duygu ve düşüncelerin kabulü, düşünce ve duygulara hak ettiklerinden
daha fazla önem vermeyerek güçsüzleştirmeyi öğrenme, farkındalık ve taahhüt edilen değerlere
dayalı kavramların öğretilmesi ve uygulanması yoluyla takıntıların deneyimlendiği bağlamı ele
almaya çalışır. Bu terapi, kişinin obsesyonlarını kontrol etmesi yerine, onları kabul etmesi ve
değerler yolunda davranmasına odaklanmaktadır. OKB’nin tedavisinde ACT uygulaması hem
obsesyonların oluşturduğu bilişleri hem de bu bilişsel deneyimlere verilen tepkileri
hedeflemektedir. Psikiyatri hemşireleri, hastaların işlevsel düzeyde iyileşmeleri ve tedavi
motivasyonlarını arttırmada etkili olabilecek girişimleri planlama ve uygulamada önemli bir
konumdadır. Psikiyatri hemşireleri hastaların tedavi ve bakımında, terapist rollerinin gereği
olarak, çeşitli terapi ekollerine dayanan terapileri kullanmaktadır. Yapılan çalışmalar, ACT
müdahalelerinin, ACT beceri eğitimine sahip psikiyatri hemşireleri tarafından başarılı biçimde
uygulandığını göstermektedir.
Anahtar Kelimeler: Kabul ve Kararlılık Terapisi, Psikiyatri Hemşireliği, Obsesif Kompulsif
Bozukluk