Tinnitus ile İlgili Türkçe İnternet Materyallerinin Kalitesi ve Okunabilirliği: Kesitsel Araştırma


Creative Commons License

TURAN DİZDAR H., KENT A. E., IŞIK İ.

Türkiye Klinikleri Sağlık Bilimleri Dergisi, cilt.9, sa.3, ss.580-589, 2024 (TRDizin) identifier

Özet


Amaç: Günümüzde teknolojinin gelişmesi ve bilgiye ulaşımın kolay olması nedeniyle insanlar sağlık dâhil hemen hemen her konuda bilgi kaynağı olarak interneti kullanmaktadır. Ancak internetten edinilen bilgilerin güvenilirliği ve içeriklerin kalitesi tartışmalıdır. Bu sebeple bu çalışmada, tinnitus ile ilgili internet kaynaklı bilgilerin okunabilirlik ve kalitesinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntemler: ''Tinnitus'' terimi herkes tarafından çok iyi bilinmediği için Google arama motorunda ''kulak çınlaması'' anahtar kelimesi girilerek yapılan arama sonucunda çalışma için uygun 100 internet sitesi incelemeye alınmıştır. Çalışmaya dâhil edilen internet sitelerinin okunabilirlikleri Ateşman ve Çetinkaya-Uzun formülleriyle, kalite göstergeleri ise ''DISCERN'' ve ''Health on the Net Foundation code of conduct (HONcode ilkeleri)'' ile değerlendirilmiştir. Bulgular: Tüm siteler okunabilirlik açısından değerlendirildiğinde Ateşman'a göre kolay güçlükte (ortalama±SS=71,4±6,9), Çetinkaya-Uzun'a göre ise eğitsel okunabilir ve 8-9. sınıf düzeyinde (ortalama±SS=49,5±11) bulunmuştur. Tüm sitelerin, HONcode kalite göstergesine göre incelendiğinde ortalama 8,31±1,9 puanda, DISCERN kalite göstergesine göre incelendiğinde ise 50,6±10,1 puanda olduğu görülmüştür. Metinler odyoloji ve KBB kaynaklı olarak ikiye ayrılarak okunabilirlikleri değerlendirildiğinde ise hem Ateşman'a göre hem de Çetinkaya-Uzun'a göre okunabilirlik düzeyleri arasında fark olduğu ancak DISCERN ve HONcode kalite göstergeleri açısından değerlendirildiğinde aralarında fark olmadığı tespit edilmiştir. İncelenen hiçbir sitenin HONcode sertifikası olmadığı da tespit edilmiştir. Sonuç: Sonuç olarak tinnitus ile ilgili internette bulunan metinlerin basitleştirilerek 5-6 ve 7. sınıf düzeyine getirilmesinin daha kolay okunabilirlik sağlayarak herkes tarafından anlaşılabileceği düşünülmektedir.