Akademik Veri Yönetim Sistemi
. uluslararası adli hemşirelik kongresi, Trabzon, Türkiye, 8 - 10 Mayıs 2023, ss.263-265, (Özet Bildiri)
Amaç: Çalışmanın amacı, cinsel istismara maruz kalan çocuklarda algılanan anne-baba
tutumlarının, cinsel istismara maruz kalmaları üzerine etkisinin kontrol grubuyla
karşılaştırılmalı olarak değerlendirilmesidir.
Yöntem: Araştırmaya çocuk izlem merkezine cinsel istismara maruz kalma nedeniyle başvuran
101 çocuk ile sosyodemografik özellik yönüyle olgu grubuna benzer, cinsel istismara maruz
kalmayan 100 çocuk alınmıştır. Olgu ve kontrol gruplarına Tanıtıcı Bilgi Formu ve Algılanan
Anne-Baba Tutum Ölçeği uygulanmıştır.
Bulgular: Araştırmada olgu grubunda yer alan çocukların %83,2’si kız, %16,8’i erkek; kontrol
grubunda yer alan çocukların ise %55’i kız, %45’i erkektir. Olgu grubundaki çocukların yaş
ortalaması 14,0±2,12, kontrol grubundaki çocukların yaş ortalaması ise 14,5±2,42’dir. Olgu
grubunda yer alan çocukların %50,5’inin ekonomik durumu orta, % 57,4’ünün anne eğitim
durumu ilköğretim, %63,4’ünün baba eğitim durumu ilköğretim, %23,8’inin ruhsal hastalığı
olduğu, %32,7’sinin aile içi şiddet gördüğü, %45,5’inin çekirdek ailede yaşadığı, %37,6’sının
akademik başarısının kötü olduğu saptanmıştır. Kontrol grubunda yer alan çocukların ise,
%57’sinin ekonomik durumu orta, %35’inin anne eğitim durumu lisans/ön lisans, %37’sinin
baba eğitim durumu, lisans/ön lisans, %10’unun ruhsal hastalığı olduğu, %8’inin aile içi şiddet
gördüğü, %79’unun çekirdek ailede yaşadığı, %48’inin akademik başarısının iyi olduğu
belirlenmiştir. Algılanan Anne-Baba Tutum Ölçeği’ nden alınan puanlara bakıldığında, olgu
grubunda kabul-ilgi, kontrol-denetim ve toplam, kontrol grubunda kontrol-denetim puan
ortalamaları anlamlı düzeyde düşük bulunmuştur (p<0,05). Ölçek alt boyutlarından olgu ve kontrol grubunda “kabul-ilgi” puan ortalamalarının (X̅=27,67±6,66; X̅=31,13±4,38) en yüksek
olduğu belirlenmiştir. Araştırmamızda ölçekten alınan Cronbach’s Alpha değeri α=0,72 olarak
bulunmuştur.
Sonuç: Çalışmamızın algılanan anne-baba tutumuna yönelik bulguları, çocukların cinsel
istismara maruz kalma durumlarının ebeveynlerin kabul, ilgi, denetim ve kontrol yönüyle
yetersiz olmasıyla ilişkili olabileceğini düşündürmektedir. Bu bulgu çocukların cinsel istismara
maruz kalmasında ebeveyn özelliklerinin yanı sıra ebeveyn tutumlarının da
değerlendirilmesinin önemini vurgulamaktadır.
Anahtar Kelimeler: Çocuk, istismar, cinsel istismar, anne-baba tutumu, ebeveyn