Kültürlerarası Dijital Söylem: Türkçe ve Fransızca Örneğinde Emoji ve Kısaltmalar


Cerrahoğlu F., Genç H. N.

9th International Palestra Scientific Research Congress , Skopje, Makedonya, 29 - 31 Mayıs 2026, ss.757-774, (Tam Metin Bildiri)

  • Yayın Türü: Bildiri / Tam Metin Bildiri
  • Basıldığı Şehir: Skopje
  • Basıldığı Ülke: Makedonya
  • Sayfa Sayıları: ss.757-774
  • Ondokuz Mayıs Üniversitesi Adresli: Evet

Özet

Genel ağ tabanlı iletişim teknolojilerinin ivme kazanarak gelişmesi ve toplumsal yaşamın her alanında yaygınlaşması, dilsel uygulayım ve kullanım biçimlerinde köklü dönüşümleri beraberinde getirmiştir. Özellikle sosyal medya ortamlarının günlük yaşamın odak noktası haline gelmesiyle birlikte iletişim, kökleşik sözlü ve yazılı anlatım kalıplarını kırarak bu sınırların ötesine geçen devingen bir yapıya bürünmüştür. Bu durumun bir sonucu olarak dil, yalnızca sözcüklere dayalı doğrusal bir düzlemde ilerlemekten çıkarak, görsel ve simgesel ögelerin eş zamanlı biçimde harmanlandığı çok boyutlu ve çok katmanlı bir nitelik kazanmıştır. Söz konusu bu dönüşüm sürecinde, bireylerin duygu, düşünce ve niyetlerini tarih öncesi hiyeroglif yazısını andıran bir görsellikle yansıtan emojiler başka deyişle duygu simgeleri ve metinsel kısaltmalar, dijital iletişimin temel yapı taşları haline gelmiştir. Bu yeni dilsel araçlar, bireylerin kendilerini zamansal ve uzamsal sınırlılıklar içinde çok daha hızlı, etkili ve dokunaklı bir biçimde anlatmalarına olanak tanımıştır. Bu çalışmada, Türk ve Fransız kültür havzalarından beslenen sosyal medya ortamlarında emoji ve kısaltmaların kullanım biçimlerinin, karşılaştırmalı bir bakış açısıyla kuramsal ve uygulamalı düzeyde ele alınması amaçlanmıştır. Nitel araştırma deseniyle kurgulanan bu çalışmada, her iki dildeki örnek paylaşımlar kendi özgün bağlamları ve söylem alanları içinde incelenmiştir. Bu inceleme aracılığıyla, emoji ve kısaltmaların duygusal anlatımı derinleştirme, etkileşim kurma süreçlerini yönetme ve sanal ortamlarda yeni anlam üretme süreçlerindeki iletişimsel işlevleri değerlendirilmiştir. Ayrıca, farklı dilsel ve kültürel art alanlara sahip Türkçe ve Fransızca sosyal medya uygulayımları karşılaştırmalı bir yöntemle çözümlenmiştir. Bu yolla, söz konusu simgesel ögelerin kullanım sıklığına, biçimsel özelliklerine ve barındırdıkları anlam dünyasına yönelik benzerlik ve ayrılıklar somut verilerle ortaya konulmuştur. Araştırma sonucunda elde edilen bulgular, dijital iletişim süreçlerinde dilin yalnızca kurallardan oluşan durağan ve yapısal bir öge olmadığını, aksine kültürel değerler, toplumsal alışkanlıklar ve topluluğa özgü iletişim uygulayımları tarafından sürekli yeniden biçimlendirilen devingen bir yapı olduğunu gözler önüne sermektedir. Sonuç olarak emoji ve kısaltmaların, dijital çağda kişiler arası etkileşimde bağlamsal anlamı güçlendiren, yanlış anlaşılmaların önüne geçen ve sanal söylemi varsıllaştıran vazgeçilmez birer iletişim aracı olduğu belirlenmiştir.