Türkiye’de Konut Kredisi Faiz Oranlarının Konut Fiyatları Üzerindeki Asimetrik Etkisi: Nardl Sınır Testi Yaklaşımı
6. Uluslararası Bankacılık Kongresi , Çanakkale, Türkiye, 7 - 09 Mayıs 2026, ss.128-129, (Özet Bildiri)
- Yayın Türü: Bildiri / Özet Bildiri
- Basıldığı Şehir: Çanakkale
- Basıldığı Ülke: Türkiye
- Sayfa Sayıları: ss.128-129
- Ondokuz Mayıs Üniversitesi Adresli: Evet
Özet
Amaç: Bu çalışmanın amacı, Türkiye’de konut kredisi faiz oranlarının konut fiyatları üzerindeki etkisinin asimetrik olup olmadığını incelemek ve konut piyasasında aşağı yönlü fiyat katılığı olgusunun varlığını ampirik olarak test etmektir. Çalışma, para politikası aktarım mekanizmasının konut piyasasındaki etkinliğini değerlendirmeyi de hedeflemektedir. Veri ve Yöntem: Analizde Ocak 2015 – Ocak 2026 dönemine ait aylık frekansta veriler kullanılmıştır. Doğrusal Olmayan Gecikmesi Dağıtılmış Otoregresif (NARDL) sınır testi yaklaşımı uygulanarak değişkenler arasındaki kısa ve uzun dönemli asimetrik ilişkiler birlikte incelenmiştir. Konut Fiyat Endeksi bağımlı değişken olarak kullanılırken, konut kredisi faiz oranları artış ve azalış bileşenlerine ayrıştırılmıştır. Ayrıca arz yönlü maliyet baskılarını ve talep yönlü beklentileri kontrol etmek amacıyla İnşaat Maliyet Endeksi ve Tüketici Güven Endeksi modele dahil edilmiştir. Bulgular: Elde edilen bulgular, değişkenler arasında %1 anlamlılık düzeyinde uzun dönemli ilişkisi bulunduğunu göstermektedir. Faiz indirimlerinin konut fiyatları üzerindeki etkisinin, faiz artışlarına kıyasla yaklaşık 4,6 kat daha güçlü olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca inşaat maliyetlerinin konut fiyatlarına neredeyse tam geçişkenlik ile yansıdığı ve bu etkinin yaklaşık 3 aylık bir gecikmeyle gerçekleştiği belirlenmiştir. Tüketici güvenindeki düşüşlerin konut talebini artırması ise konutun “güvenli liman” özelliğini desteklemektedir. Sonuç: Bulgular, Türkiye konut piyasasında belirgin bir aşağı yönlü fiyat katılığı olduğunu ortaya koymaktadır. Genişletici para politikaları fiyatları hızlı şekilde artırırken, daraltıcı politikaların fiyatları düşürme etkisinin sınırlı kaldığı anlaşılmaktadır. Literatüre Katkı: Çalışma, NARDL yöntemi ile faiz asimetrisini analiz ederek Türkiye için güncel veri seti üzerinden literatüre özgün ve ampirik katkı sunmaktadır. Politika Önerileri: Konut fiyat istikrarı için yalnızca faiz politikalarına dayanmak yeterli değildir. İnşaat maliyetlerini kontrol altına alan arz yönlü politikaların uygulanması ve kredi genişlemesi dönemlerinde makro ihtiyati önlemlerin devreye alınması önerilmektedir.