Afrodisias Antik Kentinin Dinler Tarihi Açısından Önemi ve Potansiyel Turizm Talebi Üzerine Bir Değerlendirme


Creative Commons License

Gültekin Y., Altuncan V.

Turizmde Alternatif Eğilimler ve Yenilikçi Yaklaşımlar Kongresi, Sinop, Türkiye, 30 Ekim - 01 Kasım 2025, sa.21, ss.21, (Özet Bildiri)

  • Yayın Türü: Bildiri / Özet Bildiri
  • Basıldığı Şehir: Sinop
  • Basıldığı Ülke: Türkiye
  • Sayfa Sayıları: ss.21
  • Ondokuz Mayıs Üniversitesi Adresli: Evet

Özet

Afrodisias, Aydın’ın Karacasu ilçesinde, Geyre Mahallesinde yer alan ve 2017’de UNESCO Dünya Miras Listesi’ne alınan bir antik kenttir. Kent, adını Roma mitolojisinde Venüs olarak da bilinen, Grek panteonundaki Afrodit’ten almıştır. Afrodit karakteri, Roma İmparatorluğunun kuruluş mitolojisinde önemli bir rol oynamaktadır. Roma’da imparator kültü, sosyal, dini ve siyasi yaşamda merkezi bir rol oynadığından, Afrodit ve etrafında gelişen kültler büyük önem taşımıştır. Bu bağlamda, Afrodit kültüne ev sahipliği yapan ve yerel Anadolu tanrıça kültlerini de barındıran Afrodisias, Roma açısından stratejik bir merkez olmuştur. Geç Helenistik dönemde yerel tanrıça kültünün Afrodit kültüne dönüşmesiyle kentin önemi artmış; Roma egemenliği ve merkezi otoriteyle ilişkileri, ziyaretçi sayısındaki artışı desteklemiştir. Diocletianus döneminde Karia bölgesinin başkenti olmuş, 4. yüzyılda başpiskoposluk statüsü ile Hristiyan dini ve siyasi otoritesi açısından önem kazanmıştır. Pagan gelenekler nedeniyle 6. yüzyıla kadar kentin tamamen Hristiyanlaşamaması ve Justinianus döneminde adının Stavropolis olarak değiştirilmesi, kentin dinsel dönüşümünü göstermektedir. Afrodisias’ın mimari ve sanatsal karakteri, Afrodit kültü merkezli planlama ile şekillenmiştir. Afrodit Tapınağı, Sebasteion, tiyatro ve stadyum, kentin dini ve sosyal işlevlerinin mekânsal organizasyonunu ortaya koyar. 2024 yılında Afrodisias 121.000 ziyaretçi ağırlarken, Efes 2.695.000, Hierapolis 2.372.395 ziyaretçi ile çok daha yüksek sayılara ulaşmıştır. Bu fark, Afrodisias’ın kültürel ve turistik değerinin hâlâ yeterince tanınmadığını ve sahip olduğu potansiyel turizm talebini efektif talebe dönüştüremediğini göstermektedir. Afrodisias’ın tarihsel, mitolojik ve dini önemi, Dinler Tarihi perspektifinden derinlemesine incelenmeli; kentin tanıtımı güçlendirilerek hem akademik hem de turistik potansiyeli artırılmalıdır. Bu bağlamda çalışma Afrodisias Antik Kentinin tarihsel süreci hakkında bilgiler sunarken, var olan turizm talebinin artırılması açısından öneriler getirecektir.