Bolaman Çayı yukarı çığırında (Ordu) havza yönetimine yönelik riskler ve planlama önerileri
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Coğrafya Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: HAMDİ UĞUR TAŞ
Danışman: Halil İbrahim Zeybek
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Hızla artan nüfus ve tüketim taleplerine bağlı olarak doğal kaynakların optimum ve sürdürülebilir şekilde kullanımı günümüz dünyasında büyük önem taşımaktadır. Yaklaşık yedi buçuk milyar insanın yaşadığı dünyamızı 2019 ve 2020 yılında etkisi altına alan Covid-19 salgını doğal kaynakların ve üretimin toplumlar için ne denli gerekli olduğunu bir kez daha gözler önüne sermiştir. Dolayısıyla yaşam alanlarındaki risklerin belirlenmesi ve çözüm önerileri sunulması, potansiyellerin ise verimli ve sürdürülebilir şekilde kullanılması gerekmektedir. Ayrıca geleceğe yönelik planlama yaparak üretimin artırılması sürdürülebilir bir ekonominin temel taşı olmuştur. Havza yönetimi çalışmaları bu kapsamda top yekûn coğrafi planlama ve yönetim için önem taşımaktadır. Coğrafya bilimi, insan ve doğa etkileşimini esas alması sebebiyle, havza yönetimiyle ilgili çalışmaların coğrafya bilimi içinde yer alması kaçınılmazdır. "Bolaman Çayı Yukarı Çığırında (Ordu) Havza Yönetimine Yönelik Riskler ve Planlama Önerileri" isimli bu çalışma; Ordu ili sınırları içinde yer alan Bolaman Çayı'nın yukarı çığırını kapsamaktadır. Çalışmanın amacı yöredeki fiziki ve beşerî ortama ait unsurların risk ve potansiyelleri ile karşılıklı etkileşimlerinin coğrafi bir bakış açısıyla analiz edilerek, elde edilen sonuçlar ışığında sürdürülebilir bir havza yönetimine yönelik öneriler sunmaktır. Çalışma sahasının jeoloji, jeomorfoloji, iklim, su, toprak, bitki gibi doğal özellikleri ile; nüfus, yerleşme, tarım, ticaret, sanayi, turizm gibi beşerî faaliyetleri arasındaki ilişkiler ele alınmıştır. Bu coğrafi faktörlerin risk analizleri yapılmış, potansiyelleri tespit edilmiştir. Sahaya ait coğrafi risklerin belirlenmesinde başta arazi çalışmaları olmak üzere, CBS ve UA gibi teknolojiler ile Çok Katmanlı Ağırlıklı Çakıştırma, RUSLE, CORINE gibi güncel yöntemlerin yanı sıra anket ve mülakat gibi geleneksel yöntemler de kullanılmıştır. Yapılan analizlere göre çalışma sahasının başlıca potansiyellerini; tarımsal üretim, hayvancılık, tarıma dayalı sanayi ve turizm oluşturmuştur. Yörenin sahip olduğu yüksek heyelan duyarlılığı, aşırı göç, ulaşım sıkıntısı ile kaynakların yanlış ve yetersiz kullanımı başlıca riskleri oluşturmaktadır. Belirlenen potansiyel ve risklere göre kırsal kalkınmaya dayalı sürdürülebilir havza yönetimine yönelik öneriler geliştirilmiştir.