Acil Serviste Çalışan Hemşirelerin Tıbbi Hataya Eğilimlerini ve Tutumlarını Etkileyen Faktörler


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Fakültesi, Ebelik Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2015

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Dilek Kıymaz

Danışman: Zeliha Koç

Özet:

Amaç: Acil serviste çalışan hemşirelerin tıbbi hataya eğilimlerini ve tutumlarını etkileyen faktörleri belirlemek amacıyla kesitsel bir araştırma olarak planlanmıştır. Materyal ve Metot: Araştırma 15.09.2014-15.10.2014 tarihleri arasında Samsun ili ve ilçelerindeki hastanelerin acil servislerinde çalışan 284 hemşirenin katılımıyla gerçekleştirilmiştir. Veriler araştırmacı tarafından literatür doğrultusunda geliştirilen hemşireleri tanıtıcı bilgi formu ile "Tıbbi Hataya Eğilim Ölçeği" ve "Tıbbi Hatalarda Tutum Ölçeği" kullanılarak toplanmıştır. Verilerin analizinde ortalama, yüzde, ki-kare, Kolmogorov Smirnov testi, Kruskall Wallis ve Mann Whitney U testi ve Spearman korelasyon analizi testi kullanılmıştır. Bulgular: Çalışmaya dahil edilen hemşirelerin %19,4'ünün tıbbi hata, %17,6'sının ilaç uygulama hatası yaptığı, hemşirelerin %42,0'ının yanlış ilacı uyguladığı, %8,0'ının hastanın ilaç alerjisi sorgulanmadan yan etkisi olan ilacı yaptığı ve %42,0'ının da yanlış dozda ilaç uyguladığı belirlendi. Tıbbi Hataya Eğilim Ölçeği toplam ortanca puan değeri 4,65'dir. Hemşirelerin Tıbbi Hatalarda Tutum Ölçeği toplam ortanca puan değeri 3,59'dur. Sonuç: Tıbbi Hatalarda Tutum Ölçeği puanı ile Tıbbi Hataya Eğilim Ölçeği puanı arasında 0,235'lik çok zayıf pozitif bir korelasyon bulunmuş olmakla birlikte, hemşirelerin tıbbi hatalarda tutum ölçeği puanı arttıkça, tıbbi hataya eğilim ölçeği puanının da çok az artığı belirlenmiştir (p<0,001). Tıbbi hataların ortadan kaldırılması/ en aza indirilebilmesi için, sağlık bakım profesyonellerinin tıbbi hata ile ilgili farkındalıklarını artırmaya yönelik hizmet içi eğitim programlarının periyodik olarak düzenlenmesi, hemşirelerin tıbbi uygulama hatalarını rapor etme konusunda cesaretlendirilmesi, hataların altında yatan esas faktörlerin belirlenmesi önerilmektedir. Anahtar Kelimeler: Acil servis; hemşire; tıbbi hata; tutum