İnek çiğ sütlerinde boya indirgeme test skorları ile somatik hücre sayısı arasındaki ilişkiler

BARIŞ KADİR YALÇIN

İnek çiğ sütlerinde boya indirgeme test skorları ile somatik hücre sayısı arasındaki ilişkiler

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Zootekni Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: BARIŞ KADİR YALÇIN

Danışman: Savaş Atasever

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada inek çiğ sütlerinde somatik hücre sayısı (SHS) ile boya indirgeme test skorları arasındaki ilişkilerin ortaya konulmasını amaçlamaktadır. Samsun ilinde satışa sunulan açık sütlerden Mart-Nisan 2017 döneminde ikişer haftalık aralıklarla dört farklı test günü (TG)'nde toplanan 87 adet süt örneğinde SHS, metilen mavisi test skoru (MTS) ve resazurin test skoru (RTS) belirlenmiştir. Çalışmada SHS değerleri otomatik sayım cihazıyla kaydedilirken, istatistik analiz öncesinde tüm SHS verileri log10 tabanına dönüştürülmüştür. Metilen mavisi çözeltisinin sütte oluşturduğu mavi rengin beyazlaşmasına kadar geçen sürenin uzunluğunun kaydedildiği MTS yönteminde süt kalitesi 1-4 puanlı cetvel yardımıyla yorumlanmıştır (1=>5 saat-iyi/çok iyi; 2=2-5 saat-orta; 3=0.5-2 saat-kötü ve 4=<0.5 saat-çok kötü). Resazurin çözeltisinin 37 °C'de bir saatlik inkübasyon sonrası sütte meydana getirdiği renk değişimi ise 1-3 arası puanlama ile değerlendirilmiştir (1=mavi-çok iyi; 2=leylak/koyu pembe-orta ve 3=açık mavi/renksiz-kötü). Tek yönlü varyans analizi sonunda TG gruplarına göre logSHS ortalamaları arasında önemli (P<0.05) fark belirlenirken, TG'nün MTS ve RTS değerlerine etkisi anlamlı bulunmamıştır. Ayrıca, bu çalışmada SHS eşik değeri olarak alınan 500x103 hücre/ml'nin altında ve üstündeki örnekler t-testi'ne göre SHS'nın MTS ve RTS üzerine önemli etkisi saptanmamıştır. SHS ile MTS ve RTS arasında sırasıyla r=0.279; R2=0.149 ve r=0.18; R2=0.097 düzeylerinde korelasyon ve determinasyon katsayılarının hesaplandığı çalışmada, boya indirgeme testlerinin çiğ süt kalitesinin tespitinde güvenilirlikle kullanımının uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.