Kırmızı biber salçası üretimi artıklarından ultrason ve süperkritik akışkan ekstraksiyon yöntemleri ile antioksidan eldesinin optimizasyonu
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Gıda Mühendisliği Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2013
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ÖZGE TUNA
Danışman: İlkay Koca
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmada kırmızı biber salçası üretimi artıklarından ultrason destekli ekstraksiyonla antioksidan maddelerin elde edilmesi prosesi optimize edilmiş ve süperkritik akışkan ekstraksiyonu ile klasik solvent ekstraksiyonu yöntemleriyle karşılaştırılmıştır. Yöntemlerin karşılaştırılmasında toplam fenolik madde miktarı ve FRAP değerleri göz önünde bulundurulmuştur. Ultrason destekli ekstraksiyonun optimize edilmesi için metil alkol konsantrasyonu (%60-100), ekstraksiyon sıcaklığı (20-60°C) ve ekstraksiyon süresinin (15-45 dakika) toplam fenolik madde miktarı, FRAP ve EC50 üzerindeki etkileri incelenmiştir. Bu amaçla ekstraksiyonlar 3 faktör, 3 seviyeli Box-Behnken deney tasarımına göre yapılmış ve bağımsız değişkenlerin yanıtlar üzerine olan etkileri incelenmiştir. Süperkritik akışkan ekstraksiyonu da ultrason destekli ekstraksiyonla karşılaştırılmak üzere optimize edilmiştir. Bunun için ekstraksiyon sıcaklığı (40-60°C), ekstraksiyon basıncı (10-40 MPa), ekstraksiyon süresi (15-55 dakika) ve etil alkol konsantrasyonunun (% 0-10) toplam fenolik madde miktarı ile FRAP değerleri üzerindeki etkileri incelenmiştir. Bu amaçla ekstraksiyonlar 4 faktör, 3 seviyeli Box-Behnken deney tasarımına göre yapılmış ve bağımsız değişkenlerin yanıtlar üzerine olan etkileri incelenmiştir. Ultrason destekli ekstraksiyon için optimum koşullar, %72.25 metil alkol konsantrasyonu, 60°C ve 31.85 dakika olarak bulunmuştur. Bu koşullarda elde edilen toplam fenolik madde, FRAP ve EC50 değerleri sırasıyla 3525.39 mg GAE/kg, 60917.80 ?mol/g, 46.00 mg/ml olarak hesaplanmıştır. Süperkritik akışkan ekstraksiyonu için bulunan optimum koşullar ise, 40°C, 16.87 MPa, %10 etil alkol konsantrasyonu ve 25.32 dakikadır. Bu koşullarda elde edilen toplam fenolik madde ve FRAP değerleri sırasıyla 13556.10 mg GAE/kg ve 1519 ?mol/g olarak hesaplanmıştır. Klasik ekstraksiyon yöntemiyle elde edilen toplam fenolik madde ve FRAP değerleri ise sırasıyla 2226.41 mg GAE/kg ve 15584.03 ?mol/g olarak bulunmuştur. Çalışılan 3 ekstraksiyon yöntemi ile elde edilen toplam fenolik madde miktarı ve antioksidan aktivitesi birlikte değerlendirildiğinde, kırmızı biber posasından antioksidan madde elde edilmesi için ultrason destekli ekstraksiyonun süperkritik ve klasik ekstraksiyon yöntemlerine göre daha avantajlı olduğu sonucuna varılmıştır. Anahtar kelimeler: Kırmızı biber ; Ultrason ; Süperkritik akı kan ; Fenolik madde; Antioksidan aktivite, Yanıt yüzey yöntemi; Optimizasyon;