Luteran Protestanlık ve modern toplumun oluşumundaki doktrinel temelleri

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2005

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: HAKAN OLGUN

Danışman: MAHMUT AYDIN

Özet:

III ÖZET "Luteran Protestanlık ve Modern Toplumun Oluşumundaki Doktrinel Temelleri" adını taşıyan bu doktora tezinde, Luteran Protestanlığın tarihsel süreci, doktrinel öğretileri ve bu öğretilerin modern batı toplumuna etkisi incelenmiştir. Luteran Protestanlığın tarihsel sürecinin çalışıldığı ilk bölümde, Ortaçağ'dan Aydınlanma'ya, sanayi devrimine ve modernleşmeye kadar uzanan batı Hıristiyanlığının dinsel tarihi, kronolojik sırayla ele alınmıştır. Tezin ikinci bölümünde Luteran Protestanlığın temel klasik kaynaklarına dayanılarak, Luteranizm'in teolojik öğretileri tanımlanmıştır. Tezin son bölümünde ise Luteranizm'in tarihsel süreci ile doktrinel öğretilerinin modern batı toplumunun temel dinamiklerine etkisi incelenmiştir. Bu bölümde reform doktrinlerinin sekülerleşme, laiklik, mutlakiyetçilik, milliyetçilik, ulusal ve bürokratik devlet, liberalleşme, antisemitizm ve kapitalizm gibi çağdaş Hıristiyan batı toplumunun modernliğini ifâde eden pekçok ideoloji ve kurama kaynaklık ettiği saptanmıştır. Tezin sonunda yer alan "Değerlendirme" bölümünde de Luteran reformunun teolojik söylemlerinin modern batı kültürünü derinden etkilediği ifade edilmiş ve günümüz batı toplumunun anlaşılması için, bu toplumun teolojik temellerinin sorgulanması gerektiği savunulmuştur.