Çocukların kariyer gelişiminde ebeveyn desteği ve sosyo-demografik değişkenlerin rolü


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Eğitim Fakültesi, Eğitim Bilimleri Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: VEDAT BAKIR

Danışman: Ayşenur Büyükgöze Kavas

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırmanın amacı ilköğretimin II.kademesinde öğrenim görmekte olan 7. ve 8. Sınıf öğrencilerinin ebeveyn desteği ve sosyo-demografik değişkenler açısından kariyer gelişim düzeylerini incelemektir. Sosyo-demografik değişkenler olarak; cinsiyet, yaş, sınıf, kardeş sayısı, anne-baba durumu, gelir düzeyi, gitmek istediği lise türü ve en son bitirmek istediği okul şeklinde belirlenmiştir.Araştırma, 2017-2018 eğitim öğretim yılında Adıyaman'ın Kâhta ilçesinde öğrenim görmekte olan 1288 ( 693 kız; 595 erkek) 7. Ve 8. Sınıf öğrencileri üzerinden gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın verileri, "Çocuklar İçin Kariyer Gelişim Ölçeği (ÇKGÖ)", "Kariyere İlişkin Ebeveyn Desteği Ölçeği (KEİDÖ)" ve kişisel bilgi formu kullanılarak toplanmıştır. Verileri çözümlemek amacıyla Pearson Momentler Korelasyon Katsayısı, t testi, tek yönlü varyans analizi ve regresyon analizi kullanılmıştır. Araştırmanın bulgularına göre kariyer gelişiminde kız öğrencilerin bilgi, merak, denetim odağı, zaman perspektifi, benlik kavramı, sözel teşvik ve duygusal destek puanları erkek öğrencilerden anlamlı düzeyde daha yüksektir. Erkek öğrencilerin ise anahtar figür ve kariyere ilişkin modelleme alt ölçeğinde kız öğrencilerden anlamlı düzeyde yüksek olduğu görülmüştür. Diğer alt ölçekler olan ilgi, planlama ve araçsal yardım cinsiyet açısından farklılaşmamaktadır. Sınıf düzeyini göre baktığımızda ise 8.sınıfların bilgi ve denetim odağı puanları 7.sınıf öğrencilerine göre anlamlı düzeyde daha yüksektir. Araçsal yardım alt boyutunda ise 7. Sınıfların anlamlı düzeyde daha yüksek çıkmıştır. Diğer alt boyutlar ise sınıf düzeyine göre anlamlı düzeyde farklılaşmamaktadır. Gidilmek istenen lise türüne göre baktığımızda ise alt boyuttaki en yüksek puanlar sırasıyla Fen lisesi, İmam Hatip lisesi/Anadolu lisesi, Meslek Lisesi şeklinde olduğunu görmekteyiz. Bitirilmek istenen en son okul şeklinde baktığımızda ise alt boyuttaki en yüksek puanlar doktora, yüksek lisans, üniversite, 2 yıllık yüksekokul, lise şeklinde olduğunu görmekteyiz. Araştırma sonuçları, literatürdeki çalışmalar dikkate alınarak mesleki rehberlik ve kariyer psikolojik danışmanlığı bağlamında tartışılmıştır.