Süt sığırlarında kuruya çıkarma öncesinde tek doz kabergolin uygulamasının meme involüsyonu ve kuru dönem mastitisleri üzerine etkisi

FATİH BÜYÜKBUDAK

Süt sığırlarında kuruya çıkarma öncesinde tek doz kabergolin uygulamasının meme involüsyonu ve kuru dönem mastitisleri üzerine etkisi

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Doğum ve Jinekoloji (veteriner) Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: FATİH BÜYÜKBUDAK

Danışman: Murat Fındık

Özet:

Bu çalışmanın amacı, kuru dönem başlangıcında tek doz kabergolin uygulamasının ineklerde kuru dönemde meme involüsyonunun klinik sürecine ve kuru dönemden köken alan mastitis olgularına karşı etkinliğinin araştırılmasıdır. Bu çalışmada, kuruya çıkarılması planlanan, son sağım öncesi tüm meme loblarının CMT skoru 0 olan, laktasyon döneminin son 3 ayında mastitis öyküsü olmayan, kuruya çıkarma anında süt verimi >17 litre/gün olan, 65 Holstein Friesian inek iki gruba ayrıldı. Gruplar kabergolin (GKab) ve kontrol (GKon) olarak ayrıldı. GKab'daki ineklere (n=33), 5,6 mg/5 ml k.i. tek doz kabergolin (Velactis®, Ceva Santé Animale, France) enjeksiyonu, GKon'daki ineklere (n=32) ise 5 ml k.i. tek doz %0,9 NaCl enjeksiyonu yapıldı. Elde edilen verilere göre GKab ve GKon'da sırasıyla serum PRL düzeyleri 1. günde 62,6±125,1 ng/ml ve 98,2±153,1 ng/ml (p<0,045) olarak bulundu. GKab ve GKon'da sırasıyla süt sızıntısı oranı kuru dönemin 1. gününde %3,0 (1/33) ve %46,9 (15/32) (p<0,001), kuru dönemin 2. gününde %18,2 (6/33) ve %56,3 (18/32) (p=0,002) olarak bulundu. Meme ölçüm sonuçları GKab ve GKon'da sırasıyla 0. günde 7,69±1,45 cm ve 6,55±1,35 cm (p=0,002), 1. günde 6,90±2,01cm ve 8,29±1,56 cm (p=0,001), 2. günde 7,37±1,79 cm ve 8,84±1,86 cm (p=0,002) olarak bulundu. Postpartum mastitis oranı GKab ve GKon'da sırasıyla %3,0 (1/33) ve %21,9 (7/32) (p=0,008) olarak bulundu. Doktora tez çalışması sonucunda elde edilen veriler değerlendirildiğinde tek doz kabergolin uygulaması; ineklerde herhangi bir yan etkiye neden olmadı; süt sızıntı insidensini önemli ölçüde azalttı; meme involüsyonunu klinik olarak hızlandırdı ve kuru dönemden köken alan mastitis olgularının önlenmesinde iyi bir yönetim stratejisi olabileceğini gösterdi. Anahtar Sözcükler: Kabergolin, Kuruya çıkarma, Kuru dönem, Mastitis, Meme involüsyonu, Süt sızıntısı.