Rusya Federasyonu'nda toprağa dayalı örgütlenme ve yönetimlerarası ilişkiler


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Kamu Yönetimi Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SEDAT ÇOBANOĞLU

Danışman: Nuray Keskin

Özet:

Bu çalışma, Rusya Federasyonu'nun toprağa dayalı örgütlenmesini ve yönetimlerarası ilişkilerini konu almaktadır. Çalışmada egemen sınıfların mülk üzerindeki merkeziyetçi etkisinin, Rus devlet yönetim tarihi boyunca değişmemesi temel varsayım olarak ele alınmıştır. Bu varsayım doğrultusunda günümüzde Rusya Federasyonu'nda federal ilişkilerin işleyişlerinin anlaşılması amaçlanmıştır. Kiev Rus devleti, Çarlık devleti, Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği ve Rusya Federasyonu devletleri karşılaştırmalı tarihsel araştırma yöntemiyle incelenmiştir. Çalışma; sosyo-ekonomik yapı, merkezi yönetim/federal yönetim ve taşra yönetimi/ federe birimler/yerel yönetimler şeklinde üç temel araştırma alanı üzerinden kurgulanmış olup Rusya'da bunlar arasındaki ilişkiler incelenmiştir. Yapılan çalışmada, devlet kurma aşamalarının başlangıcında Rus devlet örgütlenmesinde merkezi yönetimin zayıf olması nedeniyle, zorunlu olarak yerelleşme politikalarının uygulandığı; merkezi yönetimin istikrarlı ve güçlü olduğu dönemlerde ise daima yeniden merkezileşme politikalarının uygulandığı tespit edilmiştir. Ayrıca, Rusya Federasyonu'nda birden fazla federe birim çeşidinin bulunması, tarihsel koşulların sonucudur. Yönetimlerarası ilişkilerde federe birimlerin asimetrik yapılanması da bu koşullara bağlıdır. Günümüzde devlet başkanının güçlü konumuna paralel olarak yürütülen merkeziyetçi politikalar, Çarlık ve Sovyet döneminde devlet kurma deneyimlerinin ürünüdür. Bu nedenle Rusya Federasyonu'nda yönetimlerarası ilişkilerde, federal yönetimin otoriter ve merkeziyetçi yaklaşımı Rus devlet yönetim kültürünün doğal bir sonucudur. Bu çalışmanın Türkiye'deki karşılaştırmalı kamu yönetimi çalışmalarına katkı sağlaması beklenmektedir.