Assessment of Organic Matter Stocks in the Surface Soil Layer of Solvay Park in Krakow

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: ABDELRAHMAN AHMED MOHAMED AHMED TIEMA

Danışman: Orhan Dengiz

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Kentsel parklar ve yeşil alanlar, kentsel alanlarda üretilen karbon emisyonlarının bir kısmını azaltmak için eşsiz bir fırsat sunmaktadır. Bu çalışmada, Polonya'nın Krakow kentindeki bir kentsel park olan Solvay Park'taki toprak organik madde stokları değerlendirilmiştir. Park boyunca toplam 51 üst toprak örneği (0-20 cm) toplanmış ve toprak kütle yoğunluğu, dokusu, nem içeriği, pH ve EC gibi temel toprak fiziko-kimyasal özellikleri ile toprak organik karbonu (SOC), toplam azot (TN) ve mikrobiyal biyokütle karbonu (MBC) gibi toprak organik madde içerikleri açısından analiz edilmiştir. Sonuçlar, Solvay Park'ta ortalama toprak organik karbon stokunun (SOC-S) 70,65 t h-1 olduğunu ortaya koymuştur. Bu yüksek SOC-S, Solvay Park gibi kentsel yeşil alanların kentsel karbon emici sıcak noktaları olarak hizmet etme potansiyeline sahip olduğunu göstermektedir. Ancak bu potansiyele, muhtemelen arazi örtüsündeki değişikliklerden etkilenen oldukça heterojen bir mekansal dağılım eşlik etmektedir. Solvay Park'taki SOC–S 35,01 ila 243,73 t h-1 arasında değişmiş olup, yüksek toprak nemi olan alanlarda daha yüksek karbon konsantrasyonları gözlemlenmiştir. Ek olarak, SOC ile toprak kalitesi göstergeleri arasında güçlü korelasyonlar bulunmuş ve bu da SOC'nin kentsel toprak kalitesini ve genel kentsel ekosistem hizmetlerini sürdürmedeki kritik rolünü vurgulamıştır. Bu bulgular, SOC hususlarının kentsel planlama ve yeşil altyapı stratejilerine entegre edilmesi ihtiyacını vurgulamaktadır.