Orta yaş ve üstü bireylerin psikolojik iyi oluş ile sportif rekreasyonel aktivitelere ilişkin sağlık inanç durumunun incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Spor Yöneticiliği Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AHMET İCİK
Danışman: Soner Çankaya
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu araştırmanın amacı, orta yaş ve üstü bireylerin psikolojik iyi oluş ile sportif rekreasyonel aktivitelere ilişkin sağlık inanç durumu arasında anlamlı bir ilişki ve bazı sosyo-demografik özellikler açısından farklılık olup olmadığını araştırmaktır. Bu araştırma, ilişkisel tarama modeli ile yürütülecek nicel bir çalışmadır. Araştırmanın evrenini orta yaş ve üstü bireyler (45 yaş üstü), örneklem grubunu ise, basit tesadüfi örnekleme yöntemi ile belirlenmiş yaklaşık 284 orta yaş ve üstü birey oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak, araştırmacılar tarafından geliştirilen kişisel bilgi formu ile Telef (2013) tarafından Türkçeye uyarlanan "Psikolojik İyi Oluş Ölçeği" ve Ertüzün ve ark. (2013) tarafından geliştirilmiş "Sportif Rekreasyonel Aktivitelere İlişkin Sağlık İnanç Ölçeği" kullanılmıştır. Araştırmada orta yaş ve üstü kadın bireylerin erkek katılımcılara, sigara ve alkol kullanmayan bireylerin sigara ve alkol kullandığını beyan eden bireylere göre, düzenli spor yapan bireylerin düzenli spor yapmayan bireylere göre, 45-49 yaş aralığındaki bireylerin 55 yaş ve üstü olan bireylere göre, yüksek gelirli bireylerin orta ve düşük gelirli bireylere göre, lisansüstü mezunu olduğunu beyan eden bireylerin ilköğretim mezunu olduğunu beyan eden bireylere göre, kamuda çalıştığını beyan eden bireylerin psikolojik iyi oluş toplam puanları ile sportif rekreasyonel aktivitelere ilişkin sağlık inancı toplam puanları emekli olduğunu beyan eden bireylere göre daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Ayrıca, orta yaş ve üstü bireylerin psikolojik iyi oluş toplam puanları ile sportif rekreasyonel aktivitelere ilişkin sağlık inancı toplam ve alt boyut toplam puanları arasında istatistiki olarak orta düzeyde pozitif anlamlı ilişkiler olduğu belirlenmiştir. Bu bulgular, orta yaş ve üstü bireylerin psikolojik iyi oluşlarının ve sportif rekreasyonel aktivitelere ilişkin sağlık inançlarının, bu gruptaki bireylerin sağlıklı yaşam alışkanlıkları ve yaşam kalitelerini iyileştirme noktasında önemli bir gösterge olduğunu ortaya koymaktadır. Bu nedenle, özellikle orta yaş ve üzeri bireyler için düzenli spor aktivitelerinin teşvik edilmesi, psikolojik iyi oluşlarını artırmanın yanı sıra, sağlık inançlarının da güçlenmesine yardımcı olabilir.