Siyah çayın triterpenik asit içeriği
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Gıda Mühendisliği Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2016
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BURAK İPEKCİ
Danışman: İlkay Koca
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Terpenler doğada yaygın olarak bulunmaktadır. Meyve, sebze, çiçekler ve bitkilerde doğal olarak bulunan bu maddelerin sağlık üzerine olumlu etkileri vardır. Triterpenik asitler terpenler içerisinde yer almaktadır. Bitkilerde en yaygın rastlanılan triterpenik asitlerin başında ursolik ve oleanolik asit gelmektedir. Bu çalışma siyah çayın triterpenik asit miktarını belirlemek için yapılmıştır. Bunun için ülkemizde üretilen siyah çaylarla ithal siyah çaylar analiz edilerek ithal yeşil çaylarla karşılaştırılmıştır. Ayrıca, kampanya süresince triterpenik asitteki değişimi belirlemek için belli aralıklarla alınan siyah çay örneklerinde de analizler tekrar edilmiştir. Çalışmada, 19 yerli siyah çay, 19 yabancı menşeili siyah çay ve 19 yabancı menşeili yeşil çay kullanılmış, sonuçlar istatistiksel olarak incelenmiştir. Ayrıca, 1 ve 2. kampanya süresince farklı zamanlarda siyah çayların triterpenik asit içeriği de belirlenmiştir. Triterpenik asitler metil alkol kullanılarak, ultrason destekli ekstraksiyon tekniği ile özütlenmiş ve HPLC ile analiz edilmiştir. Ekstraktlarda ursolik asitin yanı sıra bazı örneklerde onun bir izomeri olan oleanolik asitin varlığı da tespit edilmiş ve sonuçlar toplam triterpenik asit olarak verilmiştir. Yapılan çalışma sonunda 1. sürgün döneminde elde edilen siyah çayların toplam triterpenik asit miktarları %0.27-0.48, 2. sürgün döneminde % 0.01-0.37 arasında değişmiştir. Triterpenik asit varlığı 1. kampanyada yüksekken 2. kampanya döneminde önemli derecede (p<0.05) düşmüştür. Triterpenik asit miktarı ülkemizde üretilen siyah çaylarda % 0.38-0.67, ithal siyah çay örneklerinde % 0.04-0.26, yabancı yeşil çay örneklerinde % 0.21-0.99 arasında belirlenmiştir. Ülkemizde üretilen siyah çayların triterpenik asit içeriği yabancı menşeili siyah çaylardan önemli derecede (p<0.05) yüksekken yabancı menşeili yeşil çaylarla uyumlu bulunmuştur.