Acil Servise Başvuran Hastalarda Tıbbi Hata Algısı ile Kaygı ve Umutsuzluk Düzeyini Etkileyen Faktörler

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Fakültesi, Ebelik Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2017

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: NİDA KIYICI

Danışman: Zeliha Koç

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Bu çalışma acil servise başvuran hastalarda tıbbi hata algısı ile kaygı ve umutsuzluk düzeyini etkileyen faktörleri belirlemek amacıyla yapılmıştır. Materyal ve Metot: Araştırma kesitsel bir çalışma olarak planlanmıştır. Bu çalışma 21/10/2016-28/04/2017 tarihleri arasında bir Eğitim ve Araştırma Hastanesinin acil servisine başvuran 986 hastanın katılımıyla gerçekleştirildi. Araştırmada veriler literatür doğrultusunda geliştirilen hastalarda tıbbi hata algısını belirlemeye yönelik bir anket formu ile "Durumluk ve Sürekli Kaygı Ölçeği" ve "Beck Umutsuzluk Ölçeği" kullanılarak toplandı. Elde edilen veriler bilgisayar ortamında IBM SPSS V23 paket programı kullanılarak analiz edildi. Verilerin değerlendirilmesinde Shapiro Wilk, Kruskal Wallis, Mann Whitney U testleri ile Spearman korelasyon analizi kullanıldı. Bulgular: Araştırmaya katılan hastaların %5,3'ünün daha önce tıbbi hataya maruz kaldığı, tıbbi hataların %38,5'inin devlet hastanesinde, %19,2'sinin acil serviste meydana geldiği, hastaların %23,1'inde hastane enfeksiyonu geliştiği, %21,1'ine yanlış tanı konulduğu, tıbbi hataların %51,9'undan hekimlerin, %42,3'ünden hemşirelerin sorumlu olduğu, tıbbi hata sonucu %71,2'sinin zarar gördüğü ve tıbbi hataya bağlı olarak %59,5'inde tedavi süresinin uzadığı saptandı. Durumluk Alt Boyut Ölçeği puan ortalaması 34,4±4,4 ve Sürekli Alt Boyut Ölçeği puan ortalaması 43,9±5,0 olarak belirlendi. Beck Umutsuzluk Ölçeği Gelecekle İlgili Duygular Alt Boyut ortanca puanı 2,2 (0-5), Motivasyon Kaybı Alt Boyut ortanca puanı 2,6 (0-8), Gelecekle İlgili Beklenti Alt Boyut ortanca puanı 1,9 (0-5) ve Beck Umutsuzluk Ölçeği geneli ortanca puanı 6,8 (0-17) olarak belirlendi. Sonuç: Bu çalışmada hastaların daha önce tıbbi hataya maruz kalma durumunun kaygı ve umutsuzluk düzeylerini etkilemediği saptandı. Buna karşın hastaların sosyodemografik, klinik, acil servise başvurma ve tıbbi hataya maruz kalma durumuna ilişkin bazı özelliklerinin kaygı ve umutsuzluk düzeylerini etkilediği görüldü. Anahtar Kelimeler: Acil servis; algı; hasta; kaygı; tıbbi hata; umutsuzluk.