Kıssa-i Anter (H. 1146/ 1b-148a) [inceleme-metin]

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Türk Dili ve Edebiyatı Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: BURCU NAVDAR

Danışman: Yavuz Bayram

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Miladi VI. yüzyılda yaşadığı bilinen Anter bin Şeddâd, yiğitliğin timsali bir tip olarak karşımıza çıkmaktadır. Kahramanlığıyla, girdiği savaşlardaki cesaretiyle Arap diyarına nam salmıştır. Efsanevî hayatının yanı sıra şiiri de Arapların dikkatini çekmiştir. Şiirleri, Kâbe duvarına asılmış yedi kasîde olarak anılan muallakât-ı seb'a arasına girmiştir. Böylece şairlik gücünü ispatlamış, yiğitliğini bununla taçlandırmıştır. Köle çocuğu diye dışlanarak hayatını mücadele içinde geçiren Anter'in hayatına tanıklık eden Anter Kıssası, dilden dile dolaşmayı başararak günümüze kadar ulaşmıştır. Fatih Sultan Mehmet'in emriyle tercüme edilip Türk edebiyatına kazandırılan Kıssa-i Anter, Anternâme, Anter Kıssası ve Anter Hikâyesi gibi adlarla da bilinen bu eserin eksiksiz bir nüshası Topkapı Sarayı Müzesi Kütüphanesi'nde el yazması hâlinde bulunmaktadır. Kısa bir giriş ile başlayan çalışmanın birinci bölümünde Anter'in hayatı hakkında kısa bilgi ardından metnin genel hatlarıyla tahliline yer verilmiştir. Ayrıca metnin dili ve üslûbu incelenerek metinde geçen âdetlere ve diğer bazı başlıklara da yer verilmiştir. Tezin ikinci bölümü ise çeviri yazılı metinden oluşmaktadır. Bu bölümde H.1146 numaralı nüshanın 1b-148a varakları arasındaki metin yer almaktadır. Bu metin, H.1145 numaralı nüshanın ise 375b-539b numaralı varakları arasındadır. Tezde H.1146 numaralı nüsha esas alınmış, H.1145 numaralı nüsha ile farklılıklar da dipnotlarda gösterilmiştir. Anahtar Sözcükler: Anter bin Şeddâd, Kıssa-i Anter, 15.Yüzyıl