ACİL SERVİS HEMŞİRELERİNDE AHLAKİ SIKINTI VE BAŞA ÇIKMA YOLLARINI ETKİLEYEN FAKTÖRLER
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Fakültesi, Ebelik Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SELİN KESKİN KIZILTEPE
Danışman: Zeliha Koç
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu araĢtırma acil servis hemĢirelerinde ahlaki sıkıntı ve baĢa çıkma yollarını etkileyen faktörleri belirlemek amacıyla tanımlayıcı, iliĢki arayıcı ve metodolojik bir çalıĢma olarak yürütülmüĢtür. Materyal ve Metot: AraĢtırmanın örneklemini 01.08.2016-01.08.2017 tarihleri arasında Samsun Kamu Hastaneleri Birliği Genel Müdürlüğüne bağlı 17 hastanenin acil servisi ile Ondokuz Mayıs Üniversitesi Sağlık Uygulama ve AraĢtırma Merkezi acil servisinde çalıĢmakta olan toplam 252 hemĢire oluĢturmuĢtur. Veriler araĢtırmacı tarafından literatür doğrultusunda hazırlanan hemĢireleri tanıtıcı bilgi formu, Ahlaki Sıkıntı Ölçeği, Ahlaki Sıkıntı Termometresi, Hastane Etik Ġklim Ölçeği ve BaĢa Çıkma Tutumları Değerlendirme Ölçeği kullanılarak toplanmıĢtır. Nitel verilerin toplanmasında ise yarı yapılandırılmıĢ görüĢme formu kullanılmıĢtır. Bulgular: Bu çalıĢmada 16 madde ile doğrulanan Ahlaki Sıkıntı Ölçeği‟nin güvenirlik seviyesi 0,863 olarak belirlenmiĢtir. Ahlaki Sıkıntı Ölçeği ile Ahlaki Sıkıntı Termometresi arasında %40,8‟lik pozitif yönlü doğrusal bir iliĢki saptanmıĢtır. Acil hemĢirelerinin Ahlaki Sıkıntı Ölçeği toplam puan ortalaması 60,90±40,07 ve BaĢa Çıkma Tutumları Değerlendirme Ölçeği toplam puan ortalaması 147,94±17,35 olarak belirlenmiĢtir. Ahlaki Sıkıntı Ölçeği ile BaĢa Çıkma Tutumları Değerlendirme Ölçeği arasında herhangi bir iliĢki bulunamamıĢtır. Acil hemĢireleri ile yapılan nitel görüĢmeler sonrasında ahlaki sıkıntı kavramının bilinirliği, ahlaki sıkıntı kaynakları, ahlaki sıkıntının etkileri ve ahlaki sıkıntının çözümü için yapılması gerekenler olmak üzere 4 tema belirlenmiĢtir. Sonuç: Ahlaki Sıkıntı Ölçeği ve Ahlaki Sıkıntı Termometresi'nin ülkemizde hemĢirelere uygulanabilecek geçerli ve güvenilir bir araç olduğu belirlenmiĢtir. Acil hemĢirelerinin ahlaki sıkıntı içeren durumlarla karĢılaĢtıkları, ahlaki sıkıntının çözümünde daha çok pozitif/olumlu yeniden yorumlama-geliĢme, meslektaĢlarından destek alma gibi stratejilerden yararlandıkları ve bireysel çözümler uygulamaya çalıĢtıkları görülmüĢtür. Anahtar Kelimeler: Acil servis; ahlaki sıkıntı; baĢa çıkma; hemĢire