16. yüzyıl Türkçe divanlarında âyetler


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Türk Dili ve Edebiyatı Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ZÜBEYDE SAHA

Danışman: Yavuz Bayram

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Çalışma, 16. yüzyılda eser vermiş otuz divan şairinin divanlarında yer alan âyet ve sûre ismi iktibaslarını içermektedir. Bu şairler içerisinde mutasavvıf yönüyle öne çıkan şairler olduğu gibi sultan, bürokrat, asker gibi farklı özelliklere sahip olan, farklı şiir ve sanat anlayışına sahip şairler yer almaktadır. İki bölümden oluşan çalışmanın giriş bölümünde divan edebiyatında âyetlerle ilgili yapılan çalışmalardan ve çalışmaya dahil ettiğimiz divan şairlerinden bahsedilmiştir. Birinci bölümde otuz divan şairinin şiirlerinde yer verdikleri lafzî âyet iktibasları Kur'an-ı Kerimdeki sıralanışa göre verilmiş ve incelenmiştir. Ayrıca bir âyet farklı şairler tarafından iktibas edildiğinde verdiğimiz örnekler isimlerine göre alfabetik olarak sıralanmıştır. İncelemeye almadığımız iktibas örneklerinin divanlardaki yerleri ise dipnotta belirtilmiştir. İncelemenin ardından âyetin iktibas edildiği divanlar ve nazım biçimlerini gösteren tabloya yer verilmiştir. İkinci bölümde divan şairleri tarafından iktibas edilen sûre isimlerine yer verilmiştir.Sonuç bölümünde ise divan şairlerinin âyet ve sûre isimlerinin iktibas sayılarını gösteren tablo ve genel değerlendirmeler yer almıştır. Anahtar Sözcükler: divan şiiri, âyet, sûre, iktibas.