Halkbilimi ürünleri açısından Boyabat'ta kültürel değişim

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Türk Dili ve Edebiyatı Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2014

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ÖMER SARAÇ

Danışman: Bekir Şişman

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Kültür, bir milletin tarih boyunca oluşturduğu maddi ve manevi değerler bütünüdür. Bu yönüyle kültür mirastır ve aynı zamanda yaşayan bellektir. Millet olabilmenin temel şartları dil, din ve ülkü birliğidir. Bunların yanında milleti ayakta tutan önemli unsurlardan biri de aynı toprak parçası üzerinde ortak bir geçmişe ve kültür hazinesine sahip olmaktır. Milletler uzun yıllar sonucunda elde ettiği kültürel değerleri korur, yaşatır ve gelecek nesillere aktarabilirse millet olma vasıflarını sürdürebilirler. Teknolojik gelişmelerin baş döndürücü bir hızla yaşandığı çağımızda, kültürel değerlerimizden bazıları yok olup gitmekte, bazıları da kendisine farklı biçimlerde yeni yaşam alanları oluşturarak varlığını devam ettirmeye çalışmaktadır. Hemen her alanda gördüğümüz küreselleşmenin etkileri, halk kültürü ürünlerinin de değişmesine ya da evirilmesine neden olmuştur. Değişim, uzun yıllar sonucunda ortaya çıkan bir olgudur. Değişim kaçınılmaz olduğuna göre burada yapılması gereken kültürel değerlerin özünü koruyarak planlı ve güdümlü bir değişme için çağa uygun yaklaşımlarda bulunmaktır. Geçen son otuz yılda Anadolu'nun birçok yöresinde olduğu gibi Boyabat yöresinde de gelişen teknolojinin etkisiyle halk kültürü ürünlerinde bazı değişim ve dönüşümler yaşanmıştır. Küreselleşme sürecinden etkilenen Boyabat ilçesi halkbilim ürünlerinden hangilerinde ve ne ölçüde bir değişim yaşandığı, değişimin boyutları ve Boyabat'ta halk kültürünün korunmasına yönelik neler yapılması gerektiği bu çalışmanın özünü oluşturmaktadır. Üç bölümden oluşan bu çalışmanın birinci bölümünde; araştırma alanının tarihî, coğrafî, sosyo-kültürel özellikleri ve araştırma alanıyla ilgili yayınlanmış çalışmalar ele alınmıştır. İkinci bölümde sahada yapılan derleme çalışmaları ile elde edilen halkbilimi malzemesi konu başlıklarına göre tasnif edilmiştir. Üçüncü bölümde, eldeki malzeme incelenmiş ve değişimin boyutları ortaya konulmuştur. Sonuç bölümünde, çalışmanın genel bir değerlendirilmesi yapılmış ve bu bağlamda yapılması gerekenler öneri olarak sunulmuştur. Anahtar Sözcükler: Boyabat, halkbilimi, teknoloji, göç, kültürlenme, kültürel değişim.