Şahsa sıkı sıkıya bağlı hakların kullanılması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Özel Hukuk Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: KÜBRA ÖZTEKİN
Danışman: Zeynep Özcan
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Özel hukukun önemli konularından biri olan şahsa sıkı sıkıya bağlı haklar kapsamında hukuk sistemimizdeki tek yasal düzenleme, 4721 sayılı TMK m.16/I'dir. Bu fıkrada ilgili kavrama yönelik herhangi bir tanımlamaya yer verilmemiş; yalnızca sınırlı ehliyetsizlerin bu hakları kullanmada yasal temsilcilerinin rızasına bağlı olmadıkları hususu düzenlenmiştir. Çalışmanın konusunu oluşturan şahsa sıkı sıkıya bağlı haklara ilişkin kanuni düzenlemedeki yetersizlik ve hangi hakların bu kapsamda olduğu konusundaki belirsizlik sebebiyle, gerçek kişilerin fiil ehliyetlerine göre bu hakların kullanımının ne şekilde gerçekleşeceği noktasında görüş ayrılıkları doğmuştur. Bununla birlikte, şahsa sıkı sıkıya bağlı hakların kullanılmasına yönelik Türk hukukundaki incelemelerin yetersiz sayıda olması ve bunların sonucu olarak da uygulamada bu hakların kullanılmasına ilişkin farklı nitelikteki yargı kararları, Çalışmada bu konunun incelenmesini, kavramın tanımının, esaslarının ve kullanımının belirlenerek mevcut ihtilaflara çözümcül ve pratikte fayda sağlayan bir bakış açısı kazandırılması amaçlanmıştır. Bu amaca yönelik olarak, öncelikle yasal bir tanımı yapılmamış olan şahsa sıkı sıkıya bağlı hakların öğretide yapılan tanımlamalarına yer verilmiş, ardından bu hakların benzer nitelikteki diğer hak grupları ile farkları, hakkın ihtiva ettiği özelliklere ilişkin istisnalar, sınırlı ehliyetsizler dışındaki ehliyet gruplarının şahsa sıkı sıkıya bağlı hakları kullanmaları noktasındaki özellikler, tüzel kişilerin ilgili haklara sahip olma ehliyeti ve hangi şahsa sıkı sıkıya bağlı hakları ne şekilde kullanabilecekleri konuları açıklığa kavuşturulmaya çalışılmıştır. Şahsa sıkı sıkıya bağlı hak kavramına ilişkin olarak ortaya konulan tüm esasların ardından, ilgili kavramın bir özel hukuk kavramı olması sebebiyle öncelikli olarak özel hukuk ve bilhassa Medeni Hukuk alanındaki her bir şahsa sıkı sıkıya bağlı ayrı konu başlığı şeklinde incelenmiştir. İncelenen haklara ilişkin varsa tartışmalara ve görüş ayrılıklarına yer verilerek bir kanaate ulaşılması hedeflenmiş, hakkın ihtiva ettiği özellikler, hukuki mahiyeti, farklı ehliyet gruplarının ilgili şahsa sıkı sıkıya bağlı hakkı ne şekilde kullanabileceğine yönelik belirlemelere, her bir şahsa sıkı sıkıya bağlı hak açısından ayrıca temas edilmiş ve şahsa sıkı sıkıya bağlı hakların kullanılmasına ilişkin esaslar belirlenmeye çalışılmıştır.