Akademik Veri Yönetim Sistemi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Tarla Bitkileri Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2018
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: GÜLBAHAR ÇULHA
Danışman: Hatice Bozoğlu
Özet:
2010 yılında bölgemiz için tescil ettirilen kuru tane amaçlı Sırma ve Amazon
börülce çeşitlerinin bölge çiftçisine tanıtılması ve yaygınlaştırılması için yetiştirme
paketinin hazırlanması gerekmiştir. Börülce bir baklagil olması nedeniyle organik
tarımda kullanma potansiyeli yüksek bitkilerdendir. Bu çalışma Amazon ve Sırma
çeşitlerin bölge yetiştirme paketini belirlemek amacıyla yürütülmüştür. Denemeler 2
farklı yetiştirme tekniğinde (konvansiyonel, organik), 2 çeşit (Amazon, Sırma), 2
ekim zamanı (erken ve geç ekim) ve 4 farklı sıra arası mesafesi (30, 45, 60, 75 cm)
kullanılarak, 3 tekrarlamalı bölünen bölünmüş parseller deneme deseninde
yürütülmüştür. Konvansiyonel yetiştiricilik Atakum, organik yetiştiricilik ise Bafra
ilçelerinde yapılmıştır. Varyans analizleri SPSS-13 paket program yardımıyla her iki
yöntemde ayrı ayrı olacak şekilde bölünen bölünmüş parseller deneme desenine göre
yapılmıştır. Yetiştirme yöntemlerinin kıyaslaması ise t-testi ile gerçekleştirilmiştir.
Konvansiyonel yetiştiricilikte dekara 4 kg saf N hesabıyla gübre kullanılmış gerekli
olmadığı için pestisit uygulaması yapılmamıştır. Her iki yetiştiricilik şartlarında da
bitkide bakla sayısı, baklada tane sayısı, tane verim değerlerinin erken ekimlerde
daha yüksek olduğu bulunmuştur. Çeşitler arasında bitki boyu dışındaki agronomik
özelliklerde istatistiki farklılığın olmadığı ortaya çıkmıştır. Kalite özelliklerinden
istatsitiki farklılık gösteren nişasta, amiloz, şeker oranları Sırma’da daha yüksek
olmuştur. Farklı sıra aralığı uygulamasının organik yetiştiricilikte daha fazla özellikte
fark yarattığı tespit edilmiştir. Mayıs ayının başında yapılan ekim zamanının her iki
çevrede de daha yüksek verim verdiği, sıra arası daraldıkça bitkide tane veriminin
azaldığı ancak birim alanda daha fazla bitki düşmesi nedeniyle dekara verimin daha
yüksek olduğu sonucuna varılmıştır. Sıra aralığı için elde edilen veriler dikkate
alındığında mekanizasyon işlemlerini iyi yapabilmek eğer topraklar fakir ise ve
özellikle de kimyasal gübreleme yapamıyacağımız organik yetiştiricilik söz konusu
ise 45 cm’den az olmamak ve 60 cm’i aşmayacak sıra aralığı mesafelerinin bölgemiz
şartları için uygun olduğu genel kanısına varılmıştır. Konvansiyonel ve organik tarım
yöntemi ile yetiştiricilikte genel olarak tane kalite özelliklerinde farklılıkların olduğu,
dekara verimde konvansiyonele nazaran organik tarımda % 28 oranında azalma
meydana geldiği tespit edilmiştir.