Memantin ve kanabinoidlerin etkileşiminin penisilin ile oluşturulan deneysel epilepsideki rolü
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Temel Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2009
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: DUYGU ÇAKIL
Danışman: Mustafa Ayyıldız
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Epilepsi, kortikal nöronlardaki anormal ve aşırı elektriksel aktivite sonucu ortaya çıkan spontan tekrarlayan nöbetlerle karakterize, önemli ve önlenebilir bir nörodavranışsal bozukluktur. Beyindeki major eksitatör nörotransmiter olan glutamat ve onun NMDA reseptörü epileptogenezde önemli rol oynar. Bir un-kompetitif NMDA reseptör antagonisti olan memantinin farklı deneysel epilepsi modelleri üzerinde önleyici etkileri olduğu gösterilmiştir. Diğer taraftan kanabinoidler presinaptik yoldan antiepileptik etki göstermektedirler. Ancak bu maddelerin penisilin ile oluşturulan deneysel epilepsi üzerine etkileri ve birbirleri ile etkileşimleri hakkında literatürde herhangi bir bilgiye rastlanmamıştırSunulan çalışmada, memantin, kanabinoid reseptör agonist ve antagonistleri ile bu maddelerin birbirleriyle etkileşimlerinin penisilinle oluşturulan epileptiform aktiviteye etkisi araştırıldı. Bu amaçla 102 adet albino dişi Wistar sıçan üretan ile anesteziye alındıktan sonra sol somatomotor korteksleri açılarak korteks üzerine kayıt elektrotları yerleştirildi ve deney düzeneğine bağlandı. Epileptiform aktivite 500 IU (i.c ) penisilin injeksiyonu ile oluşturuldu. Penisilin injeksiyonundan 30 dk.sonra hayvanlara (1) memantin ( 1, 2.5, 5, 10 ve 20 mg/kg, i.p ), (2) AM251 (0.25 ?g, i.c.v ), (3) ACEA (7.5 ?g, i.c.v ), (4) memantin (5 mg/kg ) + ACEA, (5) Memantin + AM251, (6) AM251 + ACEA ve (7) Memantin +AM251 + ACEA uygulandı.Elde edilen verilere göre; memantinin 2.5 ve 5 mg/kg dozları epileptiform aktivitenin spike frekansını azalttı. En etkin doz 5 mg/kg olarak belirlendi. Penisilin ile oluşturulan epileptiform aktivite üzerine ACEA antikonvulsan, AM251 ise prokonvulsan etki gösterdi. Memantin + ACEA grubunda antikonvulsan etki memantin grubuna göre daha erken ortaya çıktı. Memantin + AM251 ve AM251 + ACEA gruplarında ortaya çıkan etki tek başına memantin grubu ile istatistiksel olarak anlamlı bir fark oluşturmadı. Memantin + AM251 + ACEA grubu ile tek başına memantin grubundan elde edilen sonuçlar benzerdi.Mevcut bulgular ışığında, memantinin penisilinle oluşturulan deneysel epilepside orta dozda (5 mg/kg) en etkili olduğu, kanabinoid CB1 reseptörlerinin de epileptiform aktivite frekansını etkilediği ve memantin ile kanabinoid sisteminin epileptiform aktiviteyi ayrı mekanizmalar üzerinden baskıladığı, bu iki sistem arasında sinerjistik bir etkileşimin olmadığı sonucuna varıldı.