Deneysel epilepside kolinerjik ve nitrerjik maddelerin etkileşimi

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Fizyoloji Anabilim Dalı (s), Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2010

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ABDULLAH HİLMİ MARANGOZ

Danışman: Mustafa Ayyıldız

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Epilepsi erişkinlerde inmeden sonra en yaygın olan önemli bir nörolojik hastalıktır. Asetilkolinin (ACh) ve nitrik oksitin (NO) epilepsideki yeri çalışılmıştır. Bir epilepsi modelinde muskarinik kolinerjik sistem ile nitrerjik sistem arasındaki etkileşim bilinmemektedir. Sunulan çalışmanın amacı, penisilin modeli deneysel epilepside, nitrerjik sistem ile muskarinik kolinerjik sistemin etkileşimini araştırmaktır.Deneylerde ağırlıkları ortalama 220 ± 35 gram olan 70 tane Wistar cinsi erişkin erkek sıçan kullanıldı. Bu hayvanlar Kontrol (200 IU/1µl penisilin), Sodyum Nitropurisid (SNP) , N?-nitro-L-arjinin metil ester (L-NAME), ACh (250 µg ACh 5 µl, i.c.), Atropin (100 ng i.c.), Atropin + SNP (100 ng atropin ve 10 dk sonra 50 ?g SNP i.c.), Atropin + L-NAME (100 ng atropin sülfat ve 100 ?g/ 5 ?l L-NAME i.c.), L-NAME + ACh (100 ?g/ 5 ?l L-NAME ve 10 dk sonra 250 µg/ 5 µl ACh i.c.), ACh + SNP (250 µg/ 5 µl ACh ve 50 ?g SNP i.c.), ve Atropin + ACh gruplarına ayrıldı.Çalışma sonuçlarına göre intrakortikal penisilinden (200 IU / 1 mikro litre) 2?5 dakika sonra ECoG'de epileptiform aktivite başladı.Penisilinden 30 dakika sonra korteks içine uygulanan NO verici sodyum nitroprussit (SNP, 50 mikrogram) diken frekansının, ilk beş dakika içinde istatistik açıdan çok anlamlı ölçüde azalmasına sebep oldu.Penisilinden 30 dakika sonra korteks içine verilen 250 µg asetilkolin ilk dakikalarda epileptik deşarjları ve diken frekansını artırdı.Penisilinden 30 dakika sonra korteks içine verilen muskarinik reseptör antagonisti atropin 30 dakika süreyle epileptiform aktiviteyi önemli ölçüde etkilemedi.Atropinden sonra verilen SNP epileptiform aktiviteyi istatistik açıdan önemli ölçüde baskılamaktadır. Spesifik olmayan nitrik oksit sentaz (NOS) inhibitörü L-NAME'den 10 dakika sonra verilen asetilkolin diken frekansını anlamlı ölçüde etkilemedi.Asetilkolin ile SNP birlikte uygulandıklarında 10. dakikadan itibaren deneylerin sonuna kadar, penisilinin oluşturduğu epileptiform aktivite ve diken frekansı istatistik açıdan çok önemli ölçüde baskılandı.Penisilinin oluşturduğu diken yüksekliklerinin sadece Asetilkolin + SNP grubunda etkilendiği ve istatistiksel açıdan anlamlı ölçüde azaldığı tespit edildi. Muskarinik kolinerjik ve nitrerjik sistemlerle ilgili diğer uygulamalar ve diğer maddeler diken yüksekliklerini istatistik açıdan önemli sayılabilecek ölçüde etkilemedi.Sonuç olarak deney şartlarında, asetilkolin tek başına uygulandığında penisilinin oluşturduğu epileptiform aktiviteyi şiddetlendirmekte; fakat bir NO verici olan SNP ile birlikte verilince antikonvulsan etki artmaktadır.