Samsun'da fındık yetiştiriciliği yapılan toprakların bazı özellikleri


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: BUĞRA ÇOLAK

Danışman: Rıdvan Kızılkaya

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Samsun ilinde fındık yetiştiriciliği yapılan toprakların fiziksel, kimyasal ve biyolojik özelliklerinin belirlendiği tez çalışmasının 464196 hektar olan araştırma alanında toprak özelliklerinin jeoistatistiksel yöntemlerle uzaysal değişimleri ortaya konulmuştur. Toprakların fiziksel ve kimyasal özelliklerinden; kum, silt, kil, pH, elektriksel iletkenlik, kireç, organik madde, toplam N, alınabilir P, değişebilir Na, K, Ca, Mg, ve alınabilir Fe, Cu, Zn ve Mn içerikleri incelenmiştir. Çalışma alanı topraklarının fiziksel ve kimyasal özellikleri için uzaysal bağımlılık etki mesafesinin en az EC'de (1506 m), en fazla ise K'da (633000 m) olduğu belirlenmiştir. Biyolojik toprak özelliklerinden mikrobiyal biyomas, toprak solunumu, dehidrogenaz aktivitesi, katalaz aktivitesi, üreaz aktivitesi, fosfataz aktivitesi, arilsülfataz aktivitesi ve Cmic/Corg oranı incelenmiştir. Çalışma alanı topraklarının biyolojik özellikleri için uzaysal bağımlılığı gösteren etki mesafesi en az fosfataz aktivitesinde (5700 m), en fazla ise arilsülfataz aktivitesinde (467100 m) olduğu belirlenmiştir. Toprakların fiziksel, kimyasal ve biyolojik özellikleri ile başta organik madde ve N olmak üzere pH, tekstür gibi toprak özellikleri ile istatistiksel açıdan önemli ilişkiler belirlenmiştir. Araştırma yöresinde fındık yetiştirilen toprakların genellikle hafif asit reaksiyonlu, kireçsiz, tuzsuz, alkalilik sorunu bulunmayan, yeterli organik madde içeriğine sahip, K, Ca ve Mg içerikleri bakımından yeterli; P, Fe, Cu, Zn ve Mn kapsamının ise yetersiz olduğu belirlenmiştir. Bununla beraber, topraklardaki Ca/K, Mg/K oranları dikkate alındığında; fındık topraklarındaki katyonik dengenin K aleyhine tek taraflı bozulduğu, fındık topraklarında yapılacak gübreleme uygulamalarında mutlaka fizyolojik alkalin reaksiyonlu gübrelerin kullanılması gerektiği ve toprakta yeterli olsa dahi mutlaka K'lu gübreleme uygulamalarının yapılması gerektiği saptanmıştır.