KURUMSAL KARBON AYAK İZİ HESAPLAMASI; SAMSUN ÇARŞAMBA HAVALİMANI ÖRNEĞİ
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Çevre Mühendisliği Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: GÖKÇE TALI
Danışman: Andaç Akdemir
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Küresel ısınmanın etkisi ile dünya genelinde iklim değişimi uluslararası düzeyde ciddi problemler meydana getirmektedir. Bu nedenle antropojenik kaynaklı sera gazı salınımları son derece önemlidir. Bu antropejik kaynaklarından biri olan; havacılık sektörünün merkezi olan havalimanları bulundukları bölgelere sosyoekonomik ve turizm açısından oldukça katkı sağlamakta birlikte, iklim değişimine neden olan sera gazlarının salınımına önemli katkı sağlamaktadır. Özellikle, uçakların iniş kalkış esnasında yüksek düzeyde sera gazı salınımları gerçekleşmektedir. Uçuş kalkış ve inişlerden kanyaklı sera gazlarının miktar modellemesinde GHG ve ISO 14064-1 protokolleri esas alınarak Samsun Çarşamba Havalimanı için karbon ayak izi hesabı gerçekleştirilmiştir. Hesaplama esas olan baz yılı olarak 2023 yılı alınmıştır. Çalışmada Hükümetler Arası İklim Değişikliği Paneli (Intergovernmental Panel on Climate Change)'in önerdiği Tier-2 yaklaşım metodu kullanılmıştır. Samsun Çarşamba Havalimanından 2023 yılı içerisinde yıllık toplam 6664 uçak iniş ve 6652 uçak kalkış gerçekleştirmiştir. Aylık ortalama olarak ise 555 uçak inmekte ve 554 uçak ise kalkmaktadır. Toplam yıllık uçuş sayısı ise 13.316 olarak tespit edilmiştir. Samsun Çarşamba Havalimanında yolcu uçaklarının LTO(iniş/kalkış) sayılarına göre karbon ayak izi hesabı yapılmıştır. 2023 yılına ait uçak tiplerinden 22.513.326 kg CO2/yıl emisyon meydana gelmiştir. Hesaplamalarda uçak modellerine ait emisyon miktarı en fazla Mayıs ve en az ise Şubat ayında olduğu belirlenmiştir. Mayıs ayında kirlilik en fazla Airbus-A320'den kaynaklanmaktadır. Şubat ayında ise en fazla Boeing-738'den kaynaklanmaktadır. Boeing-738 modelli uçağın emisyon değeri yıllık toplam 10.525.120 kg ve Airbus-A320 modelli uçağın ise 2.591.280 kg'dır.