Ratlarda uzun dönem Bisfenol A kullanımı üzerine alfa-tokoferol ve alfa-lipoik asit'in etkileri
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Temel Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2011
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AYŞEGÜL BAHADIR
Danışman: Bahattin Avcı
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Günlük yaşamımızda geniş bir kullanım alanına sahip olan plastik malzemelerin yapısında yer alan Bisfenol A (BPA), özellikle evsel ürünlerde, yiyecek içecek kaplarının iç kaplamasında, tıbbi ve diş tedavi malzemelerinde kullanılmaktadır. BPA, yüzey gerilimini azaltıcı özellikleri nedeniyle endüstriyel alanda sıkça kullanılan alkilfenollere ait toksik bir bileşiktir. Besin zinciriyle, içme sularıyla, inhalasyon yoluyla insan vücuduna alınmaktadır. BPA maruziyetiyle birlikte kandaki düzeyinin yükselmesi yağda çözünür özelliği nedeniyle dokularda birikimine sebep olmaktadır. Dokulardaki BPA birikiminin oksidatif hasara yol açtığı çeşitli çalışmalarla gösterilmiştir. Günümüz yaşamında maruz kaldığımız bir çok toksik maddenin etkilerine karşı antioksidanların önemi giderek artmaktadır.Yaptığımız çalışmada güçlü antioksidanlar olan alfa tokoferol (?-TF) ve alfa lipoik asitin (?-LA), BPA'ya bağlı ortaya çıkması muhtemel oksidatif hasardan korunmadaki öneminin araştırılması amaçlandı. Her biri on rattan oluşan beş grup oluşturuldu. I.grup kontrol grubu olarak belirlendi. Kontrol grubu dışındaki dört gruba 30 gün süreyle oral gavaj yoluyla 25 mg/kg/gün BPA uygulandı. II. gruptaki ratlara yalnızca BPA uygulanırken, III. gruba BPA ile birlikte 100 mg/kg/gün ?-LA, IV.gruba BPA ile birlikte 20 mg/kg/gün ?-TF, V. gruba ise BPA ile birlikte 100 mg/kg/gün ?-LA ve 20 mg/kg/gün ?-TF kombine olarak uygulandı.Çalışmamızın sonunda, lipid peroksidasyonu ürünü olan Malondialdehit (MDA), Protein Oksidasyon Ürünleri (AOPP) ve Nitrik Oksit düzeyleri ile antioksidan enzimlerden Glutatyon peroksidaz (GPx) ve Paraoksonaz (PON1) düzeyleri ölçülerek istatistiksel olarak değerlendirildi.Beyin dokusu ve serum örneklerinde BPA uygulanan grup, kontrol grubuyla karşılaştırıldığında protein oksidasyonu ürünleri (AOPP) ve nitrik oksit (NO) düzeylerinde, antioksidan enzimler glutatyon peroksidaz (GPx) ve paraoksonaz düzeylerinde (PON1) istatistiksel olarak herhangi bir farklılık tespit edilmedi. Lipid peroksidasyon düzeylerinde (MDA) ise beyin dokusu ve serum örneklerinde istatistiksel olarak anlamlı artış görüldü (p 0,05), kullandığımız antioksidan maddelerin BPA'nın ortaya çıkardığı oksidatif hasarı geri çevirdiğini düşündürmektedir. Ancak elde ettiğimiz bulgular ?-LA ve ?-TF'ün ayrı ayrı ya da kombine kullanımlarının birbirlerine herhangi bir üstünlüğünün olmadığını gösterdi.Sonuç olarak, endüstriyel alanda sıkça kullanılan ve çevresel olarak da maruz kaldığımız toksik bir kimyasal madde olan BPA'nın beyin dokusu ve serum düzeyinde lipit peroksidasyonuna sebep olduğunu tespit ettik. ?-LA veya ?-TF'ün uyguladığımız dozlarda BPA'nın sebep olduğu hasarın geri çevrilmesinde etkin olduğunu, ancak bu iki antioksidanın birbirlerine bir üstünlüğü olmadığını ve kombine kullanımlarının bir avantaj sağlamadığını belirledik.Anahtar Kelimeler; Oksidatif stres, Antioksidanlar, Bisfenol A, Alfa Lipoik Asit, Alfa Tokoferol, Malondialdehit.