Kıssa-i Anter (3.cilt 409a-614b) [inceleme-metin-sözlük]


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Türk Dili ve Edebiyatı Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ÖZLEM KIRIMLI

Danışman: Yavuz Bayram

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Arap edebiyatında yedi mu'allaka şairi arasında gösterilen Anter b. Şeddâd, Arap câhiliyye döneminde şairliğinin yanı sıra kahramanlığıyla da nam salmış önemli bir şahsiyettir. Bu şairin hayatı hakkında yüzyıllar boyunca hikâyeler anlatılmıştır. Hem Doğu hem de Batı dünyasında hakkında hatırı sayılır çalışmalar yapılmıştır. Anter kıssasının Türkçedeki ilk izleri 15. yüzyıla dayanmaktadır. Sanata oldukça önem veren Fatih Sultan Mehmed'in emriyle eser 1477 yılında Eski Anadolu Türkçesine tercüme edilmiştir. Mütercimi belli olmayan bu eser, toplumun her kademesinde oldukça ilgi görmüştür. Çalışmamızın konusunu, Anter kıssasının Topkapı Sarayı Müzesi Kütüphanesi Hazine Bölümü H.1147 arşiv numarası ile kayıtlı olan üçüncü cildinin 409a-614b varakları aralığının transkripsiyonlu metninin yazılıp incelenmesi ve sözlük çalışması oluşturmaktadır. Çalışmamızın temel amacı, bugün yürürlükten kalkmış bir alfabe ile yazılmış ve bu alfabeyi bilenlerin dışında kimsenin okuyamadığı dolayısıyla da yararlanamadığı bu hikâye tercümesini okunabilir hale getirmek ve kamuoyunun dikkatini çekmektir. Çalışmamız dört bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde Anter'in hayatı, muallakası ve divanı, siret-i Anter ve tezimizde ele aldığımız nüsha hakkında bilgi verilmektedir. İkinci bölümde içerik ve imla hususiyetleri incelenmektedir. Üçüncü bölümde Kıssa-i Anter'in üçüncü cildinin 409a-614b varaklarının transkripsiyonlu metni mevcuttur. En son bölüm olan dördüncü bölümde ise sözlük bulunmaktadır. Anahtar Sözcükler: Anter, kıssa, transkripsiyon, eski Anadolu Türkçesi