Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstütüsü, Sanat Tarihi, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MAHMUT GİRİŞEN
Danışman: Turgay Yazar
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:
Bu tez çalışmasının konusunu Ali Sami Boyar'ın hayatı ve sanatı oluşturmaktadır. Bu çalışmada Boyar'ın hayatı, sanat anlayışı incelenmiş, eserleri üzerinden çözümlemeler yapılmaya çalışılmıştır. Boyar, hayatı boyunca ressam, öğretmen, müzeci, eğitmen, sanat yazarı, deniz subayı gibi farklı meslek ve branşlarda uzmanlaşmıştır. Bu farklı kimlikler neticesinde ortaya çıkan sanat anlayışı ve ürettiği eserler, II. Meşrutiyet ve Cumhuriyet Dönemleri'ndeki modernleşme sürecine oldukça fazla katkı sağlamıştır. Boyar, kültür sanat alanlarında birçok faaliyette bulunmuştur. Boyar, Osmanlı ve Cumhuriyet Dönemleri'ndeki özel ve devlet kurumlarında öğretmen, müzeci, müdür gibi görevlerde bulunmuştur. Bu kurumlar arasında Sanayi-i Nefise Mekteb-i Âlisi, Heybeliada Bahriye Mektebi, İnas Sanayi-i Nefise Mektebi, Bahriye Müzesi, Türk ve İslâm Eserleri Müzesi, Deniz Müzesi son olarak da Ayasofya Müzesi bulunmaktadır. Boyar, Sanayi-i Nefise Mekteb-i Âlisi ve Paris École Nationale Supérieure Des Beaux-Arts'ta resim eğitimi almıştır. 1914 yılında ülkeye dönen sanatçı, ordudaki yüzbaşılık görevinden kendi isteği ile ayrılmış ve hayatının geri kalanını müzeci, müdür ve ressam olarak sürdürmüştür. Boyar, Türkiye resim sanatında önemli bir rol oylayan 1914/Çallı Kuşağı'nın temsilcilerinden biri olmuştur. Sanatçı I. Dünya Savaşı'nın devam ettiği yıllarda savaş sahneleri ve askerleri konu alarak eserler üreten Şişli Atölyesi'nde de çalışmıştır. Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk posta pulu ve paralarının tasarımı yapmış, dönemin yeni tekniklerinden olan ıslak kazı tekniğini Türkiye'de ilk uygulayan olmasıyla oldukça önemli bir sanatçı olmuştur. Hayatı boyunca farklı üslup, malzeme ve tekniklerle eserler üretmiş olan Boyar'ın eserleri Deniz Müzesi, İRHM, Askeri Müze, İBB Kütüphane ve Müzeler Müdürlüğü gibi farklı müzelerin haricinde yerli ve yabancı koleksiyonlarda yer almaktadır. Ayrıca sanatçı Ayasofya ve Tarihi ve Bahriye Müzesi Kataloğu adında iki kitap da yayımlamıştır.