Cografi bilgi sistem modellemesi ile çeltik arazi uygunluk sınıflarının belirlenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2013

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: FİKRET SAYGIN

Danışman: Orhan Dengiz

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Türkiye'nin bir çok bölgesi ekolojik yönden çeltik tarımına uygun ve hektardan elde edilen verim, Dünya ortalamasının üzerinde verime sahip olmasına karşın, çeltik üretim miktarı tüketim miktarını hala karşılayamamakta, bu da ülkemizi pirinç ithalatçısı bir ülke konumuna sokmaktadır. Bafra aluviyal delta ovası üzerinde gerçekleştirilen bu çalışmanın amacı, i) Aluviyal araziler üzerinde oluşmuş farklı özelliklere sahip toprakların belirlenmesi, morfometrik esaslara göre sınıflandırılarak haritalarının yapılması ve ii) Çeltik yetiştiriciliği için uygun alanların geliştirilen model yardımıyla belirlenmesidir. Çalışma, Samsun ili Bafra ilçesine bağlı Fener köyü ve yakın çevresini içine alan yaklaşık 1923.3 ha alanda yürütülmüştür. Çalışmada öncelikle CBS programı kullanılarak alana ait 1:25.000 ölçekli detaylı sayısal toprak haritası ve toprak veritabanı oluşturulmuştur. Belirlenen farklı özellikteki topraklar, Toprak Taksonomisine göre Entisol, Inceptisol ve Vertisol; FAO sınıflama sistemine göre ise Regosol, Fluvisol, Gleysol, Cambisol ve Vertisol olarak sınıflandırılmıştır. Toprak haritasından yararlanılarak çalışma alanına ait haritalama birimleri ve seçilen modeller için gerekli parametreler belirlenmiş ve CBS ortamında analiz edilerek, çalışma alanına ait her üç modele göre arazi kalite uygunluk haritaları oluşturulmuştur. Elde edilen sonuçlara göre, alanın yaklaşık 1147.7 ha (% 60) çeltik tarımı için yüksek ve orta derecede uygun olarak belirlenirken, toplam alanın %20'lik kısmı az uygun olarak sınıflandırılmıştır. Ayrıca alanın % 20'si de çeltik tarımına için uygun olmayan alanları oluşturmaktadır.Anahtar Kelimeler: Arazi Uygunluk Değerlendirmesi, CBS, Çeltik Tarımı