Kendini dinleme ve öz değerlendirme modeliyle telaffuz öğretiminin Türkçe öğrenen yabancı uyruklu öğrencilerin sesletim becerilerine etkisi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: RÜMEYSA UÇAR

Danışman: Safa Çelebi

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırmanın amacı, kendini dinleme ve öz değerlendirme modeliyle telaffuz öğretiminin Türkçe öğrenen yabancı uyruklu öğrencilerin sesletim becerilerine etkisini belirlemektir. Karma yöntemin kullanıldığı araştırmanın nicel boyutunu deneysel desenlerden "ön test-son test kontrol gruplu seçkisiz desen", nitel boyutunu ise deney grubuyla yapılan görüşmelerden elde edilen veriler oluşturmaktadır. Araştırma grubunu ana dili Arapça olan 6 yabancı uyruklu öğrenci oluşturmaktadır. Katılımcılarla, araştırmacı tarafından oluşturulan model ses kayıtları kullanılarak 8 hafta boyunca ses, seslem, sözcük, cümle, tekerleme ve metin çalışmalarını içeren telaffuz öğretimi gerçekleştirilmiştir. Uygulama sürecinde deney grubundaki katılımcılar her çalışmada model ses kayıtlarını dinledikten sonra kendi seslerini kaydetmişler ve kendi ses kayıtlarını dinleyerek telaffuz yanlışlarını kendileri düzeltmişlerdir. Ayrıca deney grubundaki katılımcılar her çalışmada öz değerlendirme formu doldurarak kendilerini değerlendirmişlerdir. Kontrol grubundaki katılımcılar ise model ses kayıtlarını dinledikten sonra telaffuzlarıyla ilgili sorunları araştırmacının verdiği geri bildirimlere göre düzeltmişlerdir. Araştırmanın nicel verileri telaffuz eğitimi öncesinde ve sonrasında katılımcılara sesli okutulan bir hikâyeden elde edilen ses kayıtlarının değerlendirilmesiyle ve deney grubunun her çalışmada doldurduğu öz değerlendirme formlarıyla; nitel verileri ise uygulamalar sonrasında deney grubuna yöneltilen görüşme sorularıyla elde edilmiştir. Araştırmada deney ve kontrol gruplarının sesli okumalarından elde edilen ses kayıtları, Praat 6.0.01 programı kullanılarak çözümlenmiştir. Elde edilen nicel veriler betimsel analiz tekniği ile analiz edilmiştir. Deney grubunun öz değerlendirme puanları ile son test puanları arasındaki ilişkiyi belirlemek için deney grubunun verileri Excel programına kaydedilmiş ve ayrı ayrı hesaplanarak değerlendirilmiştir. Deney grubundaki katılımcılarla yapılan görüşmelerden elde edilen nitel veriler ise betimsel analiz tekniği ile çözümlenmiştir. Araştırmanın sonunda kendini dinleme ve öz değerlendirme modeliyle yapılan telaffuz öğretiminin sesletim becerisi konusunda başarıyı artırdığı ve katılımcıların bu yönteme yönelik olumlu görüş belirttikleri sonucuna ulaşılmıştır. Bu durumdan hareketle, kendini dinleme ve öz değerlendirme modeliyle telaffuz öğretiminin Türkçeyi yabancı dil olarak öğrenenlerin sesletim becerilerini geliştirmede etkili olduğu düşüncesine ulaşılmıştır.