Patlıcanda (Solanum melongena L.) yerel genetik kaynakların karakterizasyonu ve seleksiyon ıslahı ile çeşit ıslah programlarında değerlendirilmesi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Bahçe Bitkileri Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ZÜLEYHA ÇAKIR

Danışman: Ahmet Balkaya

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Tez çalışması ile Türkiye orijinli yerel patlıcan populasyonlarının morfolojik özelliklerine göre, karakterizasyonlarının yapılması, mevcut populasyondaki genetik varyasyonun düzeyinin belirlenmesi ve taze tüketime uygun patlıcan genotiplerinin teksel seleksiyon yöntemi ile seçilerek ıslah programına alınması ve yarı yol materyali olarak geliştirilmesi amaçlanmıştır. Çalışmanın başlangıcında, seksen patlıcan genotipinden oluşan bir gen havuzu oluşturulmuştur. Mevcut koleksiyon, meyve özellikleri bakımından belirgin bir fenotipik çeşitlilik göstermiştir. Populasyonlar arasındaki ilişkinin saptanabilmesi için Küme ve Temel Bileşen Analizi (TBA) uygulanmıştır. Ayrıca, patlıcan genotipleri arasındaki morfolojik benzerliklerin değerlendirilmesi için bir dendogram da düzenlenmiştir. Temel Bileşen Analizi, ilk dört temel bileşenekseni esas alındığında toplam varyasyonun %71.38'ini açıklamıştır. Bu sonuç, patlıcan genotipleri arasında yüksek oranda varyasyon olduğunu göstermiştir. Teksel seleksiyon yöntemi ile patlıcan populasyonu içerisinden taze tüketime uygun ve verim unsurları yönünden öne çıkan 20 patlıcan genotipi ümit var olarak seçilmiştir. Seçilen genotiplerde, iki generasyon kendileme çalışması yapılmıştır. Gelecekte seçilen bu yerel patlıcan genotiplerinin çeşit ıslah programında değerlendirilmesi ve ticari üretime kazandırılması amaçlanmaktadır. Anahtar Kelimeler: Patlıcan, Morfolojik tanımlama, Genetik varyasyon, Seleksiyon, Hat