Ortaokul öğrencierinin çevre, küresel ısınma, iklim değişikliği, su ve sürdürülebilir çevre ile ilgili farkındalıkların belirlenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AYSEL KARABAŞ
Danışman: Sibel Demir Kaçan
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışma, ortaokul öğrencilerinin çevre, küresel ısınma, iklim değişikliği, su kullanımı ve sürdürülebilirlik konularındaki farkındalık düzeylerini incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırmanın temel hedefi, öğrencilerin bu konulara ilişkin bilgi, tutum, davranış ve algılarını ortaya çıkarmaktır. Karma yöntem deseniyle yürütülen çalışmada, nicel ve nitel veriler birlikte kullanılmıştır. Nicel veriler; küresel ısınma algı ve görüş belirleme ölçeğiyle 846, küresel ısınma bilgi ölçeğiyle 837, suya yönelik tutum ölçeğiyle 949, çevre davranış ve çevre duygu ölçeğiyle 882, çevre bilgi ölçeğiyle 875 ve iklim farkındalık anketiyle 896 öğrenci üzerinden toplanmıştır. Nitel veriler, çevre, küresel ısınma, iklim değişikliği, su kullanımı ve sürdürülebilirlik konularına yönelik beş açık uçlu sorudan oluşan, alan uzmanlarının katkılarıyla geliştirilen yarı yapılandırılmış görüşme soruları ile elde edilmiştir. Bulgular, öğrencilerin çevre sorunları, küresel ısınma ve su tasarrufu hakkında genel bir farkındalığa sahip olduğunu göstermektedir. Ancak, iklim değişikliği ve küresel ısınma arasındaki farkın tam anlaşılamadığı, bazı kavram yanılgıları ve bilgi eksikliklerinin mevcut olduğu belirlenmiştir. Çevresel tutumlar ile günlük davranışlar arasında tutarsızlıklar tespit edilmiş; geri dönüşüm ve bilinçli tüketim davranışlarının yaş ve sınıf düzeyine göre farklılık gösterdiği gözlemlenmiştir. Sonuç olarak, öğrencilerin teorik bilgiye sahip olmalarına rağmen bu bilgiyi davranışa dönüştürmede zorlandıkları anlaşılmıştır. Bu nedenle, çevre eğitiminin erken yaşlarda başlatılması, teorik bilgilerin günlük yaşamla ilişkilendirilmesi, teknoloji destekli öğretim materyalleriyle zenginleştirilmesi ve kavram yanılgılarını gidermeye yönelik etkinliklerin müfredata entegre edilmesi önerilmektedir.