Deniz sedimanı örneklerinde mikroplasktiklerin incelenmesi vedeğerlendirilmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Çevre Mühendisliği Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: HÜSEYİN BURAK ÖZPOLAT
Danışman: Gülfem Bakan
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Dünya genelinde yılda yaklaşık 250 milyon ton plastik üretilmektedir. Yüksek miktarda plastik üretimi ile baş etmek her geçen gün zorlaşmıştır. Artan plastik üretimiyle birlikte, tek kullanımlık plastiklerin artması ve yavaş çözünmelerinden doğada birikimiyle yaşam alanı olarak kullandığımız deniz, akarsu ve göllerimize ciddi şekilde zarar vermektedir. Yaşanan Covid-19 salgını nedeniyle tek kullanımlık olarak (maske, eldiven, siperlik) kullanılan kişisel koruyucu eşyaların kullanımı da artmıştır. İnsanların ihtiyaçları doğrultusunda günümüze kadar 9 milyar tonun üzerinde plastik üretimi gerçekleştirmiştir. Atık plastiklerin dış etkilerle (güneş ışınları, UV, aşınma vb.) bozunarak parçalanmasıyla oluşan ikincil mikroplastiklerin kaynakları, kara ve denizde olabilir, ancak yüzey akış suları, rüzgâr ve deşarjlarla kara ortamından deniz ortamlarına taşınabilirler. Mikroplastikler, yüzey sularında (akarsular ve denizler) özellikle kıyı şeridinde sahillerde bulunabilir ve sedimanda birikebilirler. Bu çalışmanın amacı, Orta Karadeniz Samsun kıyı şeridi boyunca (Costal, Golf kulübü, Atakum) Ekim 2020 ve Haziran 2021 tarihinde alınan su ve sediman örneklerinde iki farklı yöntemle mikroplastik belirleme çalışması yapılmıştır. Optik mikroskop yardımı ile gözlemi yapılan mikroplastiklerin renkleri ve sayıları belirlenmiştir. 1. Yöntem (Vianello et al., 2013) yapılan sediman analizi sonucunda üç numune bölgesi için toplam 928 partikül/ 1kg mikroplastik tespit edilmiştir. 2.yöntem (NOAA 2015) yöntemiyle yapılan su numunesi analizinde toplam 603 partikül/100 mL, sediman numunesi için toplam 1746 partikül/ 10 g mikroplastiklerin varlığı tespit edilmiştir. FTIR spektroskopisi kullanılarak istasyonlarda tespiti yapılan her mikroplastik için polimer türlerin (PP, PE, PS ve PET) tanımlaması yapılmıştır. Bu tez çalışmasından elde edilen sonuçlara göre Samsun Atakum kıyı şeridinde bulunan mikroplastiklerin mevcut durumu belirlenmiş ve ekosistem üzerindeki etkilerin en aza indirgenmesi için öneriler sunulmuştur.