Çok değişkenli problem olarak taşinmaz değerlemede istatistiksel analizler ve yapisal eşitlik modeli


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Harita Mühendisliği Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SİMGE ANAKLI

Danışman: Yasemin Şişman

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

İnsanlık tarihinden bu yana uğruna savaşlar verilen toprak bugün de kuşkusuz en önemli yaşamsal kaynaklardan biridir. Barınma, ulaşım gibi pek çok medeni ihtiyacın temeli olan toprak yenilenemez bir kaynak olduğundan idare ve yönetimi hata kabul etmez. Doğru ve sürdürülebilir bir arazi yönetimi için ise toprağın değeri doğru tayin edilmelidir. Bu amaçla gelişen taşınmaz değerleme kavramı değişen ve gelişen dünyanın etkisiyle hem bireysel anlamda (sahip olunan mülkün değerinin tayin edilmesi vb.) hem de devletler için (vergilendirme, kamulaştırma, kredi vb.) çok daha aktif, önemli bir dayanak haline gelmiştir. Basitçe ifade etmek gerekirse, taşınmaz değerleme, bir mülkün satış günündeki değerinin, mülkün kalitesi, faydası ve çevresel kullanımı dikkate alınarak objektif bir şekilde değerlendirilmesidir. Taşınmaz değerini etkileyen pek çok parametreyi aynı anda hatta bazen farklı ağırlıklarda değerlemeye dahil etmek hem süre hem de yetkinlik isteyen bir süreçtir ve bu süreç pek çok farklı yöntemle ilerletilebilir. Bu tarz problemlerin çözümünde çok değişkenli analiz yöntemlerinden yararlanılır. Öte yandan günümüzde en sık kullanılan taşınmaz değerleme yöntemleri ise genellikle insan yorumuna dayanan geleneksel yöntemlerdir. İlerleyen teknoloji ve değişen dünya taşınmaz değerleme süreçlerini insan görüşlerine dayanan geleneksel yöntemlerden modern ve teknolojiyi içinde barındıran yöntemlere doğru evirmektedir. Bu değişim, zamandan tasarruf sağlamakla kalmayıp aynı zamanda daha doğru ve kesin değerleme sonuçları elde edilmesini mümkün kılmaktadır. Bu tez zaman geçtikçe önemi artan ve akademik çalışmalara konu olan taşınmaz değerlemenin alışılagelmiş emsal karşılaştırma, gelir yöntemi gibi geleneksel yöntemlerinden farklı olarak çağ ile entegre yöntemlerden olan modern yöntemlerden Yapısal Eşitlik Modeli ile taşınmaz değerlemeyi konu almış ve konut vasıflı taşınmazların değerine etki eden parametreleri iç ve dış özellikler olarak sınıflandırıp arasındaki ilişkiyi Yapısal Eşitlik Modeli ile belirlemeyi amaçlamıştır.