Amasya Zeus Stratios kutsal alanı kurtarma kazısı sikke buluntuları


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Arkeoloji Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: BURCU ERDEM

Danışman: Vedat Keleş

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Antik Dönem'de Amaseia Kenti territoriumu içinde yer alan Zeus Stratios Kutsal Alanı, Hellenistik Dönem'deki önemini Roma Dönemi'nde de sürdürmesi yönüyle dikkat çekicidir. Ancak kutsal alanın kullanım periyodu ve etki alanına yönelik bilgilerimiz oldukça kısıtlıdır. Roma Dönemi eyalet sikkelerinde, kutsal alanın sunağını tasvir eden örneklerin varlığı, alanın bu dönemdeki önemini numismatik açıdan kanıtlar niteliktedir. Ancak bu sikkelerin hemen hepsi kutsal alan dışında ve kazı çalışması olmaksızın bulunmuş, çeşitli yollarla müzelere ulaşmıştır. 2006 yılında Amasya Müzesi uzmanlarınca yapılan kurtarma kazısında ele geçen sikke buluntuları ise kutsal alanda yapılan ilk kazılardan ele geçen buluntu grubunu oluşturması yönüyle oldukça önemlidir. Kurtarma kazısında bulunan ve tez çalışmasına konu olan 42 sikkenin; dönemleri, darphaneleri, ikonografileri ve metrolojileri yönüyle incelenmesiyle kutsal alanla ilgili yeni ve önemli verilere ulaşılması amaçlanmıştır. Yapılan çalışmalar sonucunda hem Hellenistik Dönem hem de Roma Dönemi'nde kutsal alanın bölgesel sınırların dışına taşan bir etki alanı olduğuna işaret eden sikkelerin varlığı belirlenmiştir. Buna göre; Anadolu'da altı farklı bölgeden ve Anadolu dışında üç bölgeden sikkelerin kutsal alana geldiği ortaya çıkmıştır. Ele geçen az sayıda sikke içerisinde görülen bu çeşitlilik, kutsal alanın Antik Dönem'deki önemi ve bilinirliğine yönelik önemli bir göstergedir. Bunlara ek olarak, incelenen sikkelerin kronolojisi de kutsal alanın MÖ 2. yüzyıldan MS 4. yüzyıla kadar kullanıldığını kanıtlamaktadır.