PALYATİF BAKIM HASTALARININ YAKINLARINA UYGULANAN HEMŞİRELİK BAKIMININ SPİRİTÜEL İYİLİK HALİ VE UMUT ÜZERİNE ETKİSİ
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Fakültesi, Ebelik Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Aslı Kurtgöz
Danışman: Zeliha Koç
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu araştırma palyatif bakım hastalarının yakınlarına uygulanan hemşirelik bakımının spiritüel iyilik hali ve umut üzerine etkisini belirlemek amacıyla deneysel tipte, ön test- son test deneme modelinde randomize kontrollü çalışma olarak yürütüldü. Materyal ve Metot: Araştırmanın evrenini 05.10.2018-18.03.2019 tarihleri arasında Samsun İl Sağlık Müdürlüğü'ne bağlı 5 hastanenin palyatif bakım ünitelerinde yatarak tedavi gören hastaların yakınları, örneklemini ise 30'u girişim ve 30'u kontrol grubunda olmak üzere toplam 60 hasta yakını oluşturdu. Araştırmada nicel ve nitel araştırma yöntemlerinin birlikte kullanıldığı iç içe karma desenden yararlanıldı. Nicel veriler toplanırken Hasta Yakını Tanıtıcı Bilgi Formu, Beck Umutsuzluk Ölçeği ve Spiritüel İyi Oluş Ölçeği; nitel veriler toplanırken yarı yapılandırılmış görüşme formları kullanıldı. Bulgular: Bu çalışmada Watson'ın İnsan Bakım Kuramı'na temellendirilerek sunulan hemşirelik bakımının girişim grubu hasta yakınlarının Beck Umutsuzluk Ölçeği toplam ve alt boyut puanlarında istatistiksel olarak anlamlı bir değişikliğe neden olmasına karşın (p 0,05). Hasta yakınları ile yapılan nitel görüşmeler sonrasında hastanın tanısı ilk öğrenildiğinde verilen tepkiler, bakım verme sürecinde karşılaşılan problemler, problemlerle baş etme yolları, bakım verme sürecine ilişkin beklentiler ve iyileştirici hemşirelik bakımının oluşturduğu etkiler olmak üzere beş tema belirlendi. Sonuç: Watson'ın İnsan Bakım Kuramı'na temellendirilerek sunulan hemşirelik bakımının, hasta yakınlarının umutsuzluk düzeylerini azaltmasına karşın spiritüel iyilik hallerinde herhangi bir değişikliğe neden olmadığı saptandı. Anahtar Kelimeler: Hasta yakını; hemşire; palyatif; spiritüalite; umut.