Doğal ve yapay kuluçka ile elde edilen kazların entansif koşullarda büyüme, kesim ve karkas özelliklerinin belirlenmesi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Zootekni Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2015
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Mehmet Akif BOZ
Danışman: Musa Sarıca
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışma doğal ve yapay kuluçka ile üretilen kazların kapalı ve serbest gezinmeli (free-range) üretim sistemlerinde gelişme ve karkas özelliklerini ortaya koymak amacıyla yürütülmüştür. Ayrıca vücut kusurları, ayak tabanı dermatit oluşumu (FPD) ve tüy skorları ile bazı davranış parametreleri belirlenmiştir. Üretim sistemleri ve kuluçka şekli bakımından üretime ait ekonomik değerlendirmeler yapılmıştır. Çalışmada doğal (114 adet) ve yapay (102 adet) kuluçka ile üretilen 3 günlük yaştaki 216 palaz kullanılmıştır. Büyüme dönemine ait özellikler iki haftalık aralıklarla belirlenmiş, kesim işlemleri ise 14, 16 ve 18. haftalarda yapılmıştır. Her dönemde deneme gruplarından 4 erkek 4 dişi (toplam 32 adet) kesilmiştir. Deneme tekerrürlü tesadüf blokları faktöriyel deneme planına göre düzenlenmiştir. Yetiştirme sistemleri (kapalı ve serbest-gezinmeli) blok olarak ele alınmış, bu bloklarda doğal ve yapay kuluçka ile üretilen kazlar 4'er tekerrürlü olarak erkek-dişi karışık yerleştirilmiştir. Elde edilen verilerden kuluçka şekli, yetiştirme sistemi, cinsiyet, yaş gibi ana etkiler yanında ikili, üçlü ve dörtlü interaksiyonlar belirlenmiştir. Kuluçka şeklinin 2, 6, 8, 10, 12, 14, 16 ve 18. hafta canlı ağırlıklar üzerine etkisi önemli bulunurken; yetiştirme sisteminin etkisi önemsiz olmuştur. Tüm dönemlerde erkek kazlar dişilerden daha ağırdır. Kesim ağırlığı, sıcak ve soğuk karkas ağırlıkları ile karkas randımanları yapay kuluçka ile üretilen ve kapalı üretim sisteminde yetiştirilen kazlarda daha yüksek bulunmuştur. Kesim ağırlıkları 14, 16 ve 18. haftada sırasıyla 4565.44, 4823.56 ve 5137 g olarak belirlenmiştir. Sıcak karkas randımanı %63.56 ile %67.74 arasında bulunmuştur. Yemden yararlanma oranları 14, 16 ve 18. haftalarda sırasıyla 4.72-5.11, 5.44-5.86 ve 6.11-6.54 arasında bulunmuştur. Çalışma sonuçları entansif koşullarda yetiştirilen yerli kaz genotipinin besi için uygun olduğunu göstermektedir. Özellikle yapay kuluçka ile elde edilen, kapalı ve serbest gezinmeli üretim sisteminde yetiştirilen kazlarda canlı ve karkas satışta en iyi net ve nispi kar miktarlarının belirlendiği 14. hafta ekonomik kesim yaşı olarak görülmektedir.