ACİL HEMŞİRELERİNDE MERHAMET YORGUNLUĞUNU ETKİLEYEN FAKTÖRLER

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Fakültesi, Ebelik Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Tuğba Çınarlı

Danışman: Zeliha Koç

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Bu araştırma acil servis hemşirelerinde merhamet yorgunluğunu etkileyen faktörleri belirlemek amacıyla tanımlayıcı, ilişki arayıcı ve metodolojik bir çalışma olarak yürütülmüştür. Materyal ve Metot: Araştırmanın örneklemini 01.11.2016-01.08.2017 tarihleri arasında Samsun Kamu Hastaneleri Birliği Genel Müdürlüğüne bağlı 17 hastanenin acil servisi ile Ondokuz Mayıs Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi acil servisinde çalışmakta olan toplam 253 hemşire oluşturmuştur. Veriler araştırmacı tarafından literatür doğrultusunda hazırlanan hemşireleri tanıtıcı bilgi formu, Merhamet Doyumu ve Merhamet Yorgunluğu Ölçeği, Minnesota İş Doyum Ölçeği ve Maslach Tükenmişlik Ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Nitel verilerin toplanmasında ise yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Bulgular: Bu çalışmada Merhamet Doyumu ve Merhamet Yorgunluğu Ölçeği'nin geçerlik ve güvenirlik çalışmaları yürütülmüştür. 21 madde ve üç faktör ile doğrulanan ölçeğin güvenirlik seviyesi 0,728 olarak belirlenmiştir. Merhamet Doyumu ve Merhamet Yorgunluğu Ölçeği'nin Merhamet Doyumu, Tükenmişlik ve Sekonder Travmatik Stres alt boyutlarının puan ortalamasının sırasıyla 25,39±4,85, 14,45±3,80, 21,96±5,58 olduğu saptanmıştır. Acil hemşireleri ile yapılan odak grup görüşmelerinde elde edilen veriler doğrultusunda merhamet yorgunluğu kavramının bilinirliği, merhamet yorgunluğuna neden olan faktörler, merhamet yorgunluğunun belirtileri ve merhamet yorgunluğunu önleme stratejileri olmak üzere 4 tema belirlenmiştir. Sonuç: Merhamet Doyumu ve Merhamet Yorgunluğu Ölçeği'nin ülkemizde hemşirelere uygulanabilecek geçerli ve güvenilir bir araç olduğu belirlenmiştir. Çalışma yılı, mesleği bırakmayı isteme durumu, mesleğini ekonomik olarak tatmin edici bulma durumu gibi özeliklerin merhamet yorgunluğunu etkilediği bulunmuştur. Anahtar Kelimeler: Merhamet doyumu; merhamet yorgunluğu; tükenmişlik