Parametrik olmayan çok değişkenli varyans analizi ve beyaz eşya sektöründe bir uygulama
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, İstatistik Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SERHAT YILMAZ
Danışman: Yüksel Terzi
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Perakende satış ve pazarlama alanında etkenlerin çoğunlukla birbirleriyle ilişkili birden fazla sonucu olabilir. Bu ilişkilerin ayrı ayrı analiz edilmesi I. Tip hatanın artmasına sebep olabilir. Ancak uygulamaların veri analizi kısmında bu hata sıklıkla yapılmakta, tek değişkenli analiz yöntemlerinden yararlanılmakta ve değişkenlerin önemli bir bölümü tek değişkenli model varsayımlarından olan normal dağılım ve varyansların homojenliği varsayımlarını sağlamamaktadır. Bu nedenle daha doğru ve güvenilir sonuç üretmesi açısından yeni metot ve yöntemlere ihtiyaç zorunlu hale gelmektedir. Bu çalışmada, değişkenler arasındaki ilişkileri dikkate alan ve varsayımları az olan parametrik olmayan PERMANOVA (Parametrik Olmayan Çok Değişkenli Varyans Analizi) modelinin teorik özellikleri anlatılmış, perakende satış ve pazarlama üzerine elde edilen bir veri setine uygulanarak sonuçlar tartışılmıştır. Çalışma sonucunda perakende satış mağazalarının bağlı oldukları satış grupları ile ürün grupları arasındaki ilişkileri, il-ilçe performansları, yıllık cirosal karşılaştırmaları incelenmiştir. İllerin iki yıllık kıyası yapıldığında cirosal farklılık çok olmamasına rağmen ürün grupları arasında yüksek oranda değişmeler olduğu tespit edilmiştir. Birçok değişkenin birbirlerini etkileyen ilişkilerini birlikte dikkate alarak incelemek adına PERMANOVA modelinin kullanılması önerilmiştir.